Ελληνικό Κτηματολόγιο: Πλήρης μετάπτωση στο G-Cloud

 15-06-2026  - Πηγή: e-forologia.gr

0

 ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

Το Ελληνικό Κτηματολόγιο ολοκλήρωσε επιτυχώς ένα έργο στρατηγικής σημασίας για τον ψηφιακό μετασχηματισμό του Φορέα και της χώρας: την πλήρη μετάβαση του συνόλου των εφαρμογών, των συστημάτων και των δεδομένων του στο Κυβερνητικό Νέφος (G-Cloud), που αποτελεί την ενιαία ψηφιακή υποδομή του Ελληνικού Δημοσίου για τη φιλοξενία κρίσιμων πληροφοριακών συστημάτων, υπό τη διαχείριση της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων και Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Με την ολοκλήρωση του έργου, το Ελληνικό Κτηματολόγιο γίνεται ένας από τους πρώτους φορείς δημοσίου δικαίου αυτής της κλίμακας που μεταφέρει πλήρως την ψηφιακή του λειτουργία στο G-Cloud, διασφαλίζοντας αξιόπιστες και ασφαλείς ψηφιακές υπηρεσίες για τον πολίτη και σηματοδοτώντας μια νέα γενιά κρίσιμων ψηφιακών υποδομών του Δημοσίου.

Στην πράξη, η μετάπτωση σημαίνει ότι η ψηφιακή λειτουργία του Ελληνικού Κτηματολογίου μεταβαίνει από παλαιές, κατακερματισμένες υποδομές στο ενιαίο και ασφαλές Κυβερνητικό Cloud.

Για το Ελληνικό Κτηματολόγιο, η μετάβαση αυτή δεν αποτελεί απλώς τεχνική αναβάθμιση. Συνιστά αλλαγή εποχής. Ο Φορέας, ως κρίσιμη εθνική υποδομή, διαχειρίζεται δεδομένα που συνδέονται με την ιδιοκτησία, τις συναλλαγές, τις επενδύσεις, τον χωρικό σχεδιασμό και τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης.

Οι Βασικοί Πυλώνες της Μετάβασης

Ενοποίηση: Τεχνολογίες, εφαρμογές και δεδομένα δεκαετιών, που μέχρι πρότινος ήταν κατακερματισμένα σε διαφορετικά περιβάλλοντα, ενοποιούνται πλέον σε μία σύγχρονη, ενιαία και ευέλικτη ψηφιακή υποδομή. Η ενοποίηση αυτή βελτιστοποιεί τη λειτουργία του Φορέα και δημιουργεί τις βάσεις για την περαιτέρω αναβάθμιση των υπηρεσιών του.

Διαθεσιμότητα και Ταχύτητα: Η μετάβαση στο G-Cloud ενισχύει την επιχειρησιακή συνέχεια και τη σταθερότητα των ψηφιακών υπηρεσιών του Ελληνικού Κτηματολογίου, με ταχύτερη απόκριση και απρόσκοπτη πρόσβαση για πολίτες, δικηγόρους, συμβολαιογράφους και μηχανικούς.

Ψηφιακή Θωράκιση: Τα δεδομένα που αφορούν εκατομμύρια ιδιοκτησίες και πολίτες προστατεύονται με τα υψηλότερα πρότυπα ασφάλειας. Η μετάβαση στο Κυβερνητικό Νέφος ενισχύει ταυτόχρονα την προστασία κρίσιμων πληροφοριών, την ανθεκτικότητα των συστημάτων και την εμπιστοσύνη πολιτών και επαγγελματιών στις ψηφιακές υπηρεσίες του κράτους.

Μια βάση για την επόμενη γενιά υπηρεσιών

Η μετάβαση αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο Φορέας βρίσκεται στην τελική ευθεία ολοκλήρωσης του Εθνικού Κτηματολογίου, έργου εθνικής εμβέλειας, που αποτέλεσε διαχρονική εκκρεμότητα για τη χώρα. Η νέα υποδομή δεν αποτελεί μόνο απάντηση στις σημερινές ανάγκες, αλλά και θεμέλιο για την επόμενη ημέρα του Ελληνικού Κτηματολογίου.

Με την πλήρη μετάπτωση στο G-Cloud, το Ελληνικό Κτηματολόγιο περνά σε μια νέα εποχή: με γερές ψηφιακές βάσεις, υψηλότερη ασφάλεια, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και βλέμμα στις υπηρεσίες του μέλλοντος.

Ο Υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Χρήστος Δερμεντζόπουλος, δήλωσε: «Πρόκειται για ένα έργο με ουσιαστικό αντίκτυπο στην ασφάλεια των δεδομένων, τη σταθερότητα των υπηρεσιών και την καθημερινή εξυπηρέτηση πολιτών και επαγγελματιών. Με τη μετάβαση στο G–Cloud, μία κρίσιμη εθνική υποδομή αποκτά ισχυρότερη τεχνολογική βάση, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα και δυνατότητα να υποστηρίξει πιο σύγχρονες και αποτελεσματικές υπηρεσίες. Το Ελληνικό Κτηματολόγιο ανοίγει τον δρόμο για τη νέα γενιά ψηφιακών υποδομών του Δημοσίου. Είναι ένα ακόμη βήμα προς ένα κράτος πιο ασφαλές, πιο γρήγορο και πιο φιλικό προς τον πολίτη».

Ωστόσο, η προσπάθεια συνεχίζεται με εντατικούς ρυθμούς. Το επόμενο διάστημα, το Ελληνικό Κτηματολόγιο επικεντρώνεται:

• Στην πλήρη μετάβαση της χώρας σε καθεστώς λειτουργούντος ψηφιακού Κτηματολογίου, μέσα από την ολοκλήρωση της κτηματογράφησης έως το τέλος του 2026.
• Στη διαχείριση και περαιτέρω μείωση των εκκρεμοτήτων, με την αξιοποίηση των νέων ψηφιακών εργαλείων.
• Στην ολοκλήρωση των ειδικών κτηματολογίων (μέσω της μετάπτωσης του Κτηματολογίου Δωδεκανήσου στο Εθνικό Κτηματολόγιο),

Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης μέσω του φορέα του «Ελληνικό Κτηματολόγιο» συνεχίζει με σχέδιο και συνέπεια την υλοποίηση ενός έργου κεφαλαιώδους σημασίας, που ενισχύει την ασφάλεια δικαίου, τη διαφάνεια, την αξιοπιστία των συναλλαγών και τη δυνατότητα αξιοποίησης της ακίνητης περιουσίας στη χώρα.

Μ.Ι.Δ.Α: Ενοποίηση Ε9, Κτηματολογίου και ΔΕΔΔΗΕ μέσα στο καλοκαίρι

 Σε φάση υλοποίησης εισέρχεται ο ψηφιακός έλεγχος της ακίνητης περιουσίας στην Ελλάδα, με την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.) να θέτει σε λειτουργία εντός του καλοκαιριού του 2026 τη νέα κεντρική πλατφόρμα «Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων» (Μ.Ι.Δ.Α.). Η νέα αυτή ενιαία βάση δεδομένων θα συγκεντρώσει και θα ενοποιήσει πληροφορίες που σήμερα βρίσκονται διάσπαρτες στο Περιουσιολόγιο (Ε9), στο Εθνικό Κτηματολόγιο και στα αρχεία του ΔΕΔΔΗΕ ή των εταιρειών ύδρευσης.

- Advertisement -

Περισσότεροι από 7 εκατομμύρια φορολογούμενοι, φυσικά και νομικά πρόσωπα, θα κληθούν να ελέγξουν την προσυμπληρωμένη εικόνα των περιουσιακών τους στοιχείων, να επιβεβαιώσουν την ορθότητα των δεδομένων ή να προχωρήσουν σε διορθώσεις αποκλίσεων, με σκοπό την πλήρη εξάλειψη των αναντιστοιχιών μεταξύ των διαφορετικών κρατικών αρχείων.

Οδηγός πλοήγησης στο Μ.Ι.Δ.Α.: Οι τρεις καρτέλες ελέγχου

Κατά την είσοδό τους στην πλατφόρμα με τους προσωπικούς κωδικούς myAADE, οι ιδιοκτήτες θα βρίσκουν για κάθε ακίνητο τρεις διακριτές ψηφιακές καρτέλες:

- Advertisement -

• Καρτέλα Φορολογικής Διοίκησης: Περιλαμβάνει τα στοιχεία του Περιουσιολογίου της Α.Α.Δ.Ε. και των εντύπων Ε1, Ε2 και Ε9 (Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου – ΑΤΑΚ, δηλωμένη επιφάνεια, τρέχουσα χρήση και κατάσταση ηλεκτροδότησης).

• Καρτέλα Εθνικού Κτηματολογίου: Αποτυπώνει τα δεδομένα της κτηματογράφησης (Κωδικός Αριθμός Εθνικού Κτηματολογίου – ΚΑΕΚ, εμβαδόν βάσει τοπογραφικού και εμπράγματα δικαιώματα).

• Καρτέλα Τρίτων Φορέων: Συγκεντρώνει στοιχεία υποδομών, όπως οι αριθμοί παροχής ηλεκτρικού ρεύματος (ΔΕΔΔΗΕ) και παροχής νερού (ΕΥΔΑΠ/ΔΕΥΑ), η οποία θα εμπλουτίζεται σταδιακά.

  - Advertisement -

  Ενδιαφέρομαι για ΘερμομόνωσηΕνδιαφέρομαι για Θερμομόνωση

Κεντρική υποχρέωση των χρηστών αποτελεί η συσχέτιση του 11ψήφιου κωδικού ΑΤΑΚ με τον 12ψήφιο κωδικό ΚΑΕΚ. Το σύστημα θα εντοπίζει αυτόματα τις ασυμφωνίες (π.χ. διαφορές στα τετραγωνικά μέτρα μεταξύ Ε9 και Κτηματολογίου), και ο ιδιοκτήτης θα υποχρεούται να καταχωρίσει τα ορθά γεωμετρικά και τεχνικά χαρακτηριστικά.

Υποχρεωτική δήλωση χρήσης, ΠΕΑ και πληρωμές μέσω IBAN

Το Μ.Ι.Δ.Α. εισάγει αυστηρότερους κανόνες στη διαχείριση και τη μίσθωση των ακινήτων, μεταφέροντας τις σχετικές διαδικασίες από το παραδοσιακό TAXISnet στο νέο περιβάλλον:

1. Εξειδίκευση της χρήσης

Καθίσταται υποχρεωτική η επιλογή της πραγματικής κατάστασης του ακινήτου μέσα από μια λίστα 60 και πλέον εναλλακτικών κατηγοριών (ιδιοκατοίκηση, κενό, επαγγελματική στέγη, αγροτική εκμετάλλευση κ.λπ.). Παράλληλα, ενσωματώνονται τα στοιχεία του Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ).

2. Νέο πλαίσιο μισθώσεων

Για τα εκμισθούμενα ακίνητα (μακροχρόνιας ή βραχυχρόνιας διάρκειας) θα καταγράφονται τα στοιχεία του μισθωτή, το ύψος του τιμήματος και η διάρκεια της σύμβασης. Οι δηλώσεις έναρξης ή λύσης των μισθώσεων θα υποβάλλονται αποκλειστικά στο Μ.Ι.Δ.Α..

3. Υποχρεωτική χρήση τραπεζικού λογαριασμού

Οι εκμισθωτές οφείλουν να δηλώσουν τον αριθμό IBAN του τραπεζικού τους λογαριασμού. Από την 1η Οκτωβρίου 2026, οι ενοικιαστές θα υποχρεούνται βάσει νόμου να καταθέτουν το μηνιαίο μίσθωμα αποκλειστικά στον συγκεκριμένο λογαριασμό, εκμηδενίζοντας τη διακίνηση μετρητών.

4. Υποχρεώσεις ενοικιαστών

Αντίστοιχη υποχρέωση επιβεβαίωσης στοιχείων στο Μ.Ι.Δ.Α. θα έχουν και οι μισθωτές, οι οποίοι θα καλούνται να δηλώσουν την εκμισθωμένη κύρια κατοικία τους ή τις μισθωμένες αγροτοκτηνοτροφικές εκτάσεις.

Γεωεντοπισμός, δορυφορικές διασταυρώσεις και έλεγχος επιδομάτων

Η πλήρης λειτουργία της πλατφόρμας αναβαθμίζει τον ελεγκτικό μηχανισμό της Α.Α.Δ.Ε. μέσω της χρήσης προηγμένων ψηφιακών εργαλείων:

• Δορυφορικές διασταυρώσεις: Η διασύνδεση με τα γεωχωρικά δεδομένα του Κτηματολογίου επιτρέπει τον γεωεντοπισμό των ακινήτων. Μέσω δορυφορικών χαρτών, η φορολογική διοίκηση θα εντοπίζει αδήλωτα κτίσματα ή αυθαίρετες επεκτάσεις, επιβάλλοντας αυτόματα τον αναλογούντα ΕΝ.Φ.Ι.Α. μαζί με τα προβλεπόμενα πρόστιμα ανακριβούς δήλωσης.

• Έλεγχος αγροτικών ενισχύσεων: Σε συνεργασία με τους αρμόδιους φορείς, τα γεωχωρικά δεδομένα θα χρησιμοποιηθούν για την επαλήθευση της νόμιμης χρήσης αγροτικών και κτηνοτροφικών εκτάσεων, με στόχο την αποτροπή απατών στις επιδοτήσεις.

• Κοινωνικά επιδόματα και κενά ακίνητα: Το Μητρώο θα αποκαλύπτει την πραγματική περιουσιακή κατάσταση των φορολογουμένων και τον ακριβή αριθμό των κενών κτισμάτων. Τα στοιχεία αυτά θα διασταυρώνονται άμεσα, ώστε να ελέγχεται αν οι δικαιούχοι κοινωνικών παροχών πληρούν τα προβλεπόμενα περιουσιακά κριτήρια.

• Παρακολούθηση τιμών: Η Α.Α.Δ.Ε. θα χρησιμοποιήσει τη βάση δεδομένων για τον προσδιορισμό των πραγματικών τιμών πώλησης και ενοικίασης, διασταυρώνοντας τα στοιχεία ακόμη και με ψηφιακές πλατφόρμες αγγελιών real estate.

Ποιες προκλήσεις συνοδεύουν την εφαρμογή του Μ.Ι.Δ.Α.

Η μετάβαση στο ενιαίο μητρώο ακινήτων συνεπάγεται σημαντικές τεχνικές και νομικές δυσκολίες:

• Γραφειοκρατική συμφόρηση των πολιτών: Η υποχρέωση αντιστοίχισης 7 εκατομμυρίων ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ συμπίπτει χρονικά με την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων εισοδήματος, αυξάνοντας τον φόρτο εργασίας για τους φορολογουμένους και τους λογιστές. Παρά την εξαγγελθείσα ελαστικότητα, η διαδικασία απαιτεί χρόνο και εξειδικευμένες γνώσεις.

• Τεχνικές ασυμφωνίες των δημοσίων βάσεων: Τα δεδομένα του Ε9 και του Κτηματολογίου έχουν δομηθεί με διαφορετικές προδιαγραφές και σε διαφορετικές χρονικές περιόδους. Ο εντοπισμός χιλιάδων οριακών αποκλίσεων στα τετραγωνικά μέτρα (λόγω διαφορετικών μεθόδων μέτρησης ή παλαιών συμβολαίων) κινδυνεύει να εμπλέξει τους ιδιοκτήτες σε δαπανηρές διορθώσεις και νέες τοπογραφικές αποτυπώσεις.

• Το ζήτημα των αναδρομικών επιβαρύνσεων: Η αποκάλυψη διαφορών στις επιφάνειες των ακινήτων δημιουργεί τον κίνδυνο επιβολής αναδρομικών φόρων και προστίμων σε βάθος πενταετίας. Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ιδιοκτητών Ακινήτων (Π.ΟΜ.ΙΔ.Α.) έχει ζητήσει ευνοϊκή νομοθετική ρύθμιση, ώστε οι διορθώσεις να μην έχουν αναδρομική ισχύ, θέμα για το οποίο το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο παρέμβασης.

• Ψηφιακές υποδομές και ασφάλεια δεδομένων: Η διασύνδεση συστημάτων διαφορετικών φορέων (ΑΑΔΕ, Κτηματολόγιο, ΔΕΔΔΗΕ, ΕΥΔΑΠ) απαιτεί υψηλή σταθερότητα δικτύων και αυστηρά πρωτόκολλα κυβερνοασφάλειας, καθώς η πλατφόρμα θα διαχειρίζεται το σύνολο των ιδιοκτησιακών και γεωχωρικών δεδομένων της χώρας.

Η ουσία της είδησης

Η Α.Α.Δ.Ε. ενεργοποιεί εντός του καλοκαιριού του 2026 την πλατφόρμα Μ.Ι.Δ.Α., ενοποιώντας τα στοιχεία του Ε9, του Κτηματολογίου και των δικτύων κοινής ωφέλειας για 7 εκατομμύρια ιδιοκτήτες. Το νέο Μητρώο θα αποτελέσει το βασικό εργαλείο για τον εντοπισμό αδήλωτων επιφανειών μέσω δορυφορικών χαρτών, την υποχρεωτική είσπραξη των ενοικίων μέσω τραπεζικών λογαριασμών (ΙΒΑΝ) από τον Οκτώβριο και τη διασταύρωση των κριτηρίων για τη χορήγηση κοινωνικών επιδομάτων.

Πηγή : b2green.gr

N. 5306/26 Κύρωση Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς»

 Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 88/Α'/08.06.2026 ο N. 5306/26 Κύρωση Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς».

Η διάρθρωση συστήματος χωρικού σχεδιασμού στην χώρα έχει ως εξής:

1. Ο χωρικός σχεδιασμός ασκείται σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο και διακρίνεται, ανάλογα με τον χαρακτήρα του, σε χωροταξικό ή πολεοδομικό:

α) Στην κατηγορία του χωροταξικού σχεδιασμού υπάγονται τα Ειδικά Χωροταξικά Πλαίσια του άρθρου 4 (πρώτο επίπεδο), τα Περιφερειακά Χωροταξικά Πλαίσια του άρθρου 5 και τα Θαλάσσια Χωροταξικά Σχέδια του άρθρου 11, τα οποία μετονομάζονται σε Θαλάσσια Χωροταξικά Πλαίσια (δεύτερο επίπεδο).

β) Στην κατηγορία του πολεοδομικού σχεδιασμού υπάγονται τα πολεοδομικά σχέδια τα οποία εκπονούνται σε τοπική κλίμακα και τα οποία διακρίνονται σε δύο επίπεδα σχεδιασμού.

2. Στο πρώτο επίπεδο του πολεοδομικού σχεδιασμού περιλαμβάνονται:

α) Τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια (Τ.Π.Σ.) του άρθρου 21, τα οποία ρυθμίζουν τη βιώσιμη χωρική ανάπτυξη και οργάνωση της εδαφικής περιφέρειας μίας ή περισσοτέρων δημοτικών ενοτήτων,

β) τα Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια (Ε.Π.Σ.) του άρθρου 22, τα οποία αποτελούν υποδοχείς σχεδίων, έργων και προγραμμάτων ανεξαρτήτως διοικητικών ορίων.

3. Στο δεύτερο επίπεδο του πολεοδομικού σχεδιασμού περιλαμβάνονται τα Ρυμοτομικά Σχέδια Εφαρμογής (Ρ.Σ.Ε.) του άρθρου 26, τα οποία αποτελούν την εξειδίκευση και εφαρμογή των σχεδίων του πρώτου επιπέδου.

4. Η σχέση μεταξύ των κατηγοριών και επιπέδων του χωρικού σχεδιασμού είναι ιεραρχική αλλά με περιθώρια ευελιξίας και ανάδρασης, με βάση τις έννοιες της διαβάθμισης της δεσμευτικότητας των κατευθύνσεων, και της εξειδίκευσης, της συμπλήρωσης και της τροποποίησης των κατευθύνσεων και ρυθμίσεων, όταν και όπως κάτι τέτοιο παρέχεται ως δυνατότητα από ένα υπερκείμενο πλαίσιο ή σχέδιο σε ένα υποκείμενο πλαίσιο ή σχέδιο.

5.α) Όπου στη νομοθεσία αναφέρεται «Τοπικό Χωρικό Σχέδιο» νοείται εφεξής το «Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο» του άρθρου 21.

β) Όπου στη νομοθεσία αναφέρεται «Ειδικό Χωρικό Σχέδιο» νοείται εφεξής το «Ειδικό Πολεοδομικό Σχέδιο» του άρθρου 22.

Ειδικά Χωροταξικά Πλαίσια

1. Τα Ειδικά Χωροταξικά Πλαίσια (Ε.Χ.Π.) αποτελούν σύνολα κειμένων και διαγραμμάτων, με τα οποία προσδιορίζονται κατευθύνσεις σε εθνικό επίπεδο και, όπου απαιτείται, ρυθμίσεις, ιδίως, για:

α) τη χωρική διάρθρωση και δομή του οικιστικού δικτύου της χώρας,

β) τη χωρική διάρθρωση τομέων ή κλάδων παραγωγικών δραστηριοτήτων και γενικότερα τομέων ανάπτυξης εθνικής σημασίας,

γ) τη χωρική διάρθρωση δικτύων και υπηρεσιών τεχνικής και διοικητικής υποδομής,

δ) τη διαμόρφωση πολιτικής γης,

ε) την προστασία του πολιτιστικού και φυσικού τοπίου,

στ) τη χωρική ανάπτυξη και οργάνωση περιοχών του εθνικού χώρου που έχουν ιδιαίτερη σημασία από χωροταξική, περιβαλλοντική, αναπτυξιακή ή κοινωνική άποψη, όπως είναι οι παράκτιες, νησιωτικές, ορεινές και προβληματικές περιοχές,

ζ) την προώθηση σχεδίων, προγραμμάτων ή έργων χωρικής ανάπτυξης μείζονος σημασίας ή και διακρατικής ή διαπεριφερειακής εμβέλειας.

Τα Ε.Χ.Π. συνοδεύονται από πρόγραμμα ενεργειών και προτεραιοτήτων, στο οποίο εξειδικεύονται οι απαιτούμενες για την εφαρμογή τους ενέργειες και δράσεις, το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσής τους, καθώς και οι φορείς εφαρμογής τους.

Δείτε αναλυτικά N. 5306/26 Κύρωση Κώδικα Χωροταξίας - Πολεοδομίας «Νικόλαος Ταγαράς»

Πηγή : michanikos.gr

Δημοσιεύθηκαν στο ΦΕΚ οι όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία υλοποίησης της δράσης «Ανακαίνιση Κατοικίας»

 Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ 3058/Β'/02.06.2026 η υπ' αρίθμ. 86272 ΕΞ 2026 ΚΥΑ με τίτλο: Όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία υλοποίησης της δράσης «Ανακαίνιση Κατοικίας».

Αντικείμενο της ΚΥΑ και ορισμοί

1. Η παρούσα ρυθμίζει τους ειδικότερους όρους και προϋποθέσεις, καθώς και τη διαδικασία υλοποίησης της δράσης «Ανακαίνιση Κατοικίας”» (εφεξής δράση) η οποία υπό τον τίτλο «Ανακαίνιση ιδιωτικών ακινήτων με ήπια ενεργειακή αναβάθμιση» εντάσσεται:

α) Στο Πρόγραμμα «Περιβάλλον και Κλιματική Αλλαγή» (ΠΕΚΑ) 2021-2027 και εμπίπτει εν μέρει στον Ειδικό Στόχο 2.1 «Προώθηση μέτρων ενεργειακής απόδοσης και μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου» της Προτεραιότητας 01 και στο σύνολο του Ειδικού Στόχου 2.11 «Προώθηση της πρόσβασης σε οικονομικά προσιτή και βιώσιμη στέγαση» της Προτεραιότητας 11.

β) Στα 13 Περιφερειακά Προγράμματα και εμπίπτει εν μέρει ή στο σύνολο του Ειδικού Στόχου 2.11 «Προώθηση της πρόσβασης ε οικονομικά προσιτή και βιώσιμη στέγαση»

Στόχος και αντικείμενο της δράσης

1. Στόχος της δράσης είναι η επιχορήγηση νοικοκυριών χαμηλών και μεσαίων εισοδημάτων για την ανακαίνιση και την ήπια ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών, με στόχο την αύξηση της προσφοράς κατάλληλων και ποιοτικών κατοικιών προς ιδιοκατοίκηση ή εκμίσθωση, η οποία θα συνδράμει στην αποκλιμάκωση της ραγδαίας αύξησης του κόστους στέγασης και συντήρησης της κατοικίας κατά τα τελευταία έτη. Η δράση συμβάλλει ιδίως στην επαναφορά ανενεργού στεγαστικού αποθέματος στη μίσθωση κύριας κατοικίας και στην αντιμετώπιση του στεγαστικού αποκλεισμού ευάλωτων και μεσαίων νοικοκυριών.

2. Αντικείμενο της δράσης είναι η παροχή επιχορήγησης προς τους ωφελούμενους, που ανήκουν στις παρακάτω οριζόμενες εισοδηματικές κατηγορίες για την ανακαίνιση και ήπια ενεργειακή αναβάθμιση παλαιών κατοικιών. Στη δράση θα εντάσσονται δύο κατηγορίες κατοικιών:

α) Κλειστές, σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 1 της παρούσας, κατοικίες, οι οποίες μετά την επιχορήγηση θα ιδιοκατοικηθούν από τον ωφελούμενο - λήπτη της επιχορήγησης ή θα εκμισθωθούν αποκλειστικά για χρήση ως κύρια κατοικία,

β) ανοικτές, σύμφωνα με τον ορισμό του άρθρου 1 της παρούσας, κατοικίες που ιδιοκατοικούνται, αλλά
λόγω παλαιότητας δεν καλύπτουν τις σύγχρονες στεγαστικές ανάγκες, και οι οποίες απαιτείται να ανακαινισθούν/αναβαθμιστούν με στόχο να συνεχίσουν να ιδιοκατοικούνται.

3. Η επιχορήγηση χορηγείται υπό τους όρους και τις προϋποθέσεις, που προβλέπονται στα επόμενα άρθρα.

4. Οι επιλέξιμες παρεμβάσεις, το ύψος και οι όροι χορήγησης της επιχορήγησης καθορίζονται στην παρούσα απόφαση και θα εξειδικευτούν περαιτέρω τεχνικά στον Οδηγό Εφαρμογής της Δράσης.

Κριτήρια επιλεξιμότητας ωφελούμενων και ποσοστά επιχορήγησης

1. Δικαίωμα συμμετοχής στη Δράση, έχουν φυσικά πρόσωπα, που πληρούν τα εισοδηματικά κριτήρια της παρ. 3 του παρόντος άρθρου και διαθέτουν:

α) Την πλήρη κυριότητα ή την επικαρπία σε ποσοστό ίσο ή μεγαλύτερο του πενήντα τοις εκατό (50%) σε κλειστή κατοικία, η οποία πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 4,

β) εμπράγματο δικαίωμα (πλήρης κυριότητα/επικαρπία/ψιλή κυριότητα) σε ανοικτή κατοικία η οποία πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 4 και μόνο εφόσον η κατοικία αυτή αποτελεί την κύρια κατοικία του σύμφωνα με τον ως άνω ορισμό (παρ. 4 του άρθρου 1).

2. Για την συμμετοχή στη δράση απαιτείται η υποβολή αίτησης, μέσω πληροφοριακού συστήματος και σύμφωνα με την διαδικασία που προσδιορίζεται στο άρθρο 8. Σε περίπτωση ύπαρξης περισσότερων κατόχων εμπράγματων δικαιωμάτων (συγκύριων ή συνεπικαρπωτών), απαιτείται η παροχή συναίνεσης των υπολοίπων.

Ειδικότερα για την περίπτωση β) αν ο αιτών κατέχει το δικαίωμα της ψιλής κυριότητας, απαιτείται η παροχή συναίνεσης του επικαρπωτή.

3. Τα φυσικά πρόσωπα που δύναται να υποβάλουν αίτηση πληρούν τα εισοδηματικά κριτήρια, που αναφέρονται στον πίνακα που ακολουθεί, ανάλογα με την οικογενειακή κατάστασή τους:

4. Ως προς το ανώτατο ανά περίπτωση εισοδηματικό όριο, στο ετήσιο φορολογητέο εισόδημα -πραγματικό ή τεκμαρτό- ανεξαρτήτως κατηγορίας και του κωδικού εγγραφής του στη Δήλωση Φορολογίας Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων του φορολογικού Έτους 2025, δεν περιλαμβάνεται το εισόδημα εκείνο, το οποίο αθροιστικά απαλλάσσεται από το φόρο εισοδήματος του ν. 4172/2013, σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, για τη λήψη του επιδόματος θέρμανσης.

5. Για τους έγγαμους/μέρη συμφώνου συμβίωσης αξιολογείται το ετήσιο οικογενειακό φορολογητέο -πραγματικό ή τεκμαρτό- εισόδημα, ανεξαρτήτως εάν οι σύζυγοι/μέρη συμφώνου συμβίωσης (ΜΣΣ) κάνουν κοινή ή χωριστή Δήλωση Φορολογίας Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων.

6. Σε περίπτωση, που το εισόδημα για το φορολογικό έτος 2025, υπερβαίνει τα ως άνω όρια, ο υποψήφιος ωφελούμενος δύναται να είναι επιλέξιμος αν και εφόσον ο μέσος όρος εισοδημάτων των τριών τελευταίων φορολογικών ετών (2023,2024,2025) καλύπτει τις προϋποθέσεις της παρ. 3. Στην περίπτωση αυτή, η οικογενειακή κατάσταση του αιτούντος κατά την ημερομηνία έκδοσης της βεβαίωσης επιλεξιμότητας, λογίζεται ότι ισχύει και για τα τρία τελευταία φορολογικά έτη.

7. Το μέγιστο ποσοστό επιχορήγησης ορίζεται ανά εισοδηματική κατηγορία του πίνακα της παρ. 3, ως εξής:

8. Τα ποσοστά επιχορήγησης του ανωτέρω πίνακα προσαυξάνονται κατά πέντε (5) ποσοστιαίες μονάδες,
κατά περίπτωση, ως εξής:

α) Για επιλέξιμες κατοικίες, που βρίσκονται σε ορεινές ή νησιωτικές περιοχές σύμφωνα με το Μητρώο Δήμων, Κοινοτήτων και Οικισμών της ΕΛΣΤΑΤ,

β) για ωφελούμενους, που είναι είτε μονογονεϊκές οικογένειες και ο γονέας ασκεί την αποκλειστική επιμέλεια, είτε τρίτεκνοι, πολύτεκνοι,

γ) για άτομα με αναπηρία είτε είναι οι αιτούντες, είτε αυτοί έχουν σύζυγους/ΜΣΣ ή εξαρτώμενα μέλη, σύμφωνα με τα κριτήρια που θα εξειδικευτούν στον Οδηγό Εφαρμογής της Δράσης. Ειδικά για την περίπτωση ύπαρξης ατόμου με αναπηρία, η προσαύξηση εφαρμόζεται αποκλειστικά για χρήση της επιχορηγούμενης κατοικίας για ιδιοκατοίκηση.

9. Οι ανωτέρω προσαυξήσεις είναι σωρευτικές. Το τελικό ποσοστό επιχορήγησης δεν δύναται να υπερβαίνει το ποσοστό ενενήντα πέντε τοις εκατό (95%) για τους ωφελούμενους της εισοδηματικής κατηγορίας Ι και το ποσοστό ογδόντα πέντε τοις εκατό (85%) για τους ωφελούμενους της εισοδηματικής κατηγορίας ΙΙ.

10. Δεν επιτρέπεται η υποβολή πέραν της μίας (1) Αίτησης Χρηματοδότησης για την ίδια κατοικία, είτε από τον ίδιο αιτούντα, είτε από έτερο συγκύριο ή συνεπικαρπωτή.

11. Κάθε νοικοκυριό, δηλαδή το φυσικό πρόσωπο που αιτείται, ο/η σύζυγος του/ΜΣΣ ή τα εξαρτώμενα μέλη του νοικοκυριού δύναται να υποβάλει Αίτηση Χρηματοδότησης για έως μία κατοικία στην οποία έχει τα δικαιώματα της παρ. 1.α του παρόντος και επιπρόσθετα για μία της παρ. 1.β., υπό την προϋπόθεση, ότι για αυτές πληρούνται αυτοτελώς τα κριτήρια επιλεξιμότητας του άρθρου 4.

12. Σε περίπτωση που η οικογενειακή κατάσταση του ωφελούμενου διαφοροποιηθεί κατά το χρονικό διάστημα μεταξύ έκδοσης Βεβαίωσης Επιλεξιμότητας και της υποβολής της αίτησης, ο ωφελούμενος δύναται προσκομίζοντας τα απαραίτητα έγγραφα να αναθεωρεί την κατάσταση ως προς τους άνω όρους της Δράσης, σύμφωνα με την διαδικασία που προβλέπεται στον Οδηγό Εφαρμογής.

Κριτήρια επιλεξιμότητας κατοικίας

1. Μία κατοικία είναι επιλέξιμη για ένταξη στη δράση, εφόσον πληροί σωρευτικά τις ακόλουθες γενικές προϋποθέσεις επιλεξιμότητας:

α) Υφίσταται νόμιμα,

β) δεν έχει κριθεί κατεδαφιστέα,

γ) έχει χρήση κατοικίας και αφορά είτε σε κύρια κατοικία (ανοικτή κατοικία) είτε σε κλειστή κατοικία (με βάση τους ορισμούς του άρθρου 1),

δ) διαθέτει οικοδομική άδεια, που έχει εκδοθεί έως την 31η Δεκεμβρίου 1990 ή άλλο αντίστοιχο νομιμοποιητικό στοιχείο (π.χ. βεβαίωση προ του 1955),

ε) έχει επιφάνεια κυρίων χώρων μικρότερη ή ίση των 120 τετραγωνικών μέτρων,

στ) κατατάσσεται βάσει Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης (Π.Ε.Α.) σε κατηγορία χαμηλότερη ή ίση της Γ.

2. Η επιβεβαίωση των παραπάνω προϋποθέσεων πραγματοποιείται στο στάδιο υποβολής και αξιολόγησης της Αίτησης Χρηματοδότησης του άρθρου 8 βάσει των στοιχείων της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτιρίου και του Α’ ΠΕΑ ή της Υπεύθυνης Δήλωσης.

3. Δεν είναι επιλέξιμες κατοικίες, που, κατά την ημερομηνία υποβολής της Αίτησης Χρηματοδότησης του άρθρου 8, είναι εγγεγραμμένες στο Μητρώο Βραχυχρόνιας Μίσθωσης που τηρείται στην ΑΑΔΕ.

4. Δεν είναι επιλέξιμες κατοικίες, αυτές που έχουν υπαχθεί σε δράσεις εξοικονόμησης ενέργειας ή ανακαίνισης με ημερομηνία υπαγωγής μετά την 01.01.2020, όπως αυτές θα προσδιοριστούν αναλυτικά στον Οδηγό Εφαρμογής της Δράσης.

5. Κατ’ εξαίρεση των παραπάνω δύναται για τρίτεκνους και πολύτεκνους να είναι επιλέξιμες κατοικίες με επιφάνεια κύριων χώρων ως και 150 τετραγωνικών μέτρων και υπό την προϋπόθεση ότι τα επιπλέον 30 τετραγωνικά μέτρα δεν θα λαμβάνονται υπόψιν στον υπολογισμό του μέγιστου ποσοστού ενίσχυσης, σύμφωνα με την παρ. 4 του άρθρου 6 και με σκοπό την ιδιοκατοίκηση.

Δείτε το ΦΕΚ 3058/Β'/02.06.2026 η υπ' αρίθμ. 86272 ΕΞ 2026 ΚΥΑ με τίτλο: Όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία υλοποίησης της δράσης «Ανακαίνιση Κατοικίας»:

ΚΥΑ 86272 ΕΞ 2026 Όροι, προϋποθέσεις και διαδικασία υλοποίησης της δράσης Ανακαίνιση Κατοικίας.pdf

Η κωδικοποίηση της νομοθεσίας για τα αυθαίρετα στον νέο Κώδικα Χωροταξίας και Πολεοδομίας

 Κατατέθηκε στη Βουλή και εισάγεται προς επεξεργασία στην κοινοβουλευτική επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου το νομοσχέδιο του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τίτλο «Κύρωση Κώδικα Χωροταξίας – Πολεοδομίας».

Σε συνέχεια του πρώτου άρθρου στο οποίο συμπεριλάβαμε όλες τις αλλαγές και την κωδικοποίηση των κανόνων δόμησης και του δεύτερου άρθρου που αφορούσε στην κωδικοποίηση της εκτός σχεδίου δόμησης, συνεχίζουμε με την τεχνική ανάλυση των άρθρων 366-438 του νέου Κώδικα Χωροταξίας για την αυθαίρετη δόμηση, τις κατηγορίες υπαγωγής, τα πρόστιμα και τις κυρώσεις.

Τα άρθρα 366 έως και 438 του Κώδικα Χωροταξίας – Πολεοδομίας αποτελούν την πλήρη κωδικοποίηση του δικαίου της αυθαίρετης δόμησης στην Ελλάδα. Η ανάλυση των άρθρων αποκαλύπτει τη δομή ενός διπλού συστήματος: από τη μία πλευρά, η τακτοποίηση και ομαδοποίηση των παλαιών αυθαιρέτων με κατασκευή προ της 28ης Ιουλίου 2011 (άρθρα 366-414) και, από την άλλη, η αυστηροποίηση του πλαισίου αποτροπής, εντοπισμού και άμεσης κατεδάφισης για τις μεταγενέστερες κατασκευές (άρθρα 415-438).

Πώς διαρθρώνεται η νομική προστασία των παλαιών αυθαιρέτων (Άρθρα 366-414);

Το πρώτο μεγάλο μέρος της ρύθμισης κωδικοποιεί τις διαδικασίες αναστολής κυρώσεων και εξαίρεσης από την κατεδάφιση για κτίσματα που ανεγέρθηκαν πριν από την κόκκινη γραμμή του 2011.

Οι Κατηγορίες Αυθαιρεσιών (Άρθρο 382)

Το άρθρο 382 ομαδοποιεί τις αυθαίρετες κατασκευές και αλλαγές χρήσης σε πέντε διακριτές κατηγορίες:

• Κατηγορία 1: Αυθαίρετες κατασκευές σε κτίρια με αποκλειστική χρήση κατοικίας, οι οποίες έχουν ολοκληρωθεί προ της 9ης Ιουνίου 1975. Η εξαίρεση από την κατεδάφιση είναι οριστική με την καταβολή παραβόλου 250 ευρώ, χωρίς την επιβολή προστίμου.

• Κατηγορία 2: Αυθαίρετες κατασκευές που ολοκληρώθηκαν προ της 1ης Ιανουαρίου 1983. Εξαιρούνται οριστικά από την κατεδάφιση με την καταβολή του παραβόλου και του ενιαίου ειδικού προστίμου, χωρίς να απαιτείται συναίνεση συνιδιοκτητών για τις κοινόχρηστες εκτάσεις.

• Κατηγορία 3: Μικρές πολεοδομικές παραβάσεις (π.χ. αλλαγή των εξωτερικών διαστάσεων των εξωστών έως 10%, περιτοιχίσεις, αποθήκες έως 15 τ.μ.). Η εξαίρεση είναι οριστική με την καταβολή ενιαίου προστίμου 250 ευρώ, ανεξαρτήτως του αριθμού των παραβάσεων αυτής της κατηγορίας ανά αυτόνομη ιδιοκτησία.

• Κατηγορία 4: Υπερβάσεις δόμησης ή κάλυψης έως 40% των εγκεκριμένων μεγεθών της οικοδομικής άδειας και έως 20% του εγκεκριμένου ύψους, εφόσον δεν υπερβαίνουν τα 250 τ.μ. ανά ιδιοκτησία. Η αναστολή κατεδάφισης μετατρέπεται σε οριστική εξαίρεση με την ηλεκτρονική καταχώριση της Ταυτότητας Κτιρίου.

• Κατηγορία 5: Βαριές αυθαιρεσίες χωρίς άδεια ή με υπερβάσεις άνω του 40%. Προβλέπεται αναστολή κατεδάφισης για 30 έτη. Η οριστική εξαίρεση συνδέεται με τη μελλοντική αγορά δικαιωμάτων δόμησης μέσω της Ψηφιακή Τράπεζας Γης.

Η Διαδικασία Υπαγωγής και ο Υπολογισμός Προστίμου (Άρθρα 384-391)

Τα άρθρα 384 έως 388 καθορίζουν τα απαιτούμενα δικαιολογητικά (τοπογραφικό διάγραμμα, διάγραμμα κάλυψης, τεχνική έκθεση μηχανικού και στατικό έλεγχο/δεδομένα τρωτότητας). Ο υπολογισμός του προστίμου βασίζεται στον τύπο:

Ειδικές ομάδες πληθυσμού (ΑμεΑ με ποσοστό αναπηρίας άνω του 67%, παλιννοστούντες, πολύτεκνοι) τυγχάνουν μειώσεων στο πρόστιμο από 50% έως 80% για την κύρια κατοικία τους.

Ποιο είναι το νέο αυστηρό πλαίσιο καταστολής (Άρθρα 415-438);

Το δεύτερο μέρος του κωδικοποιημένου κειμένου εστιάζει στην αποτροπή της νέας αυθαίρετης δόμησης μετά το 2011 και στην οργάνωση των ελεγκτικών μηχανισμών.

Ψηφιακά Εργαλεία Εντοπισμού (Άρθρα 416-419)

Το άρθρο 416 θεσμοθετεί τη δημιουργία και λειτουργία κεντρικής διαδικτυακής πλατφόρμας για τον αυτόματο εντοπισμό αυθαίρετων κατασκευών. Το σύστημα χρησιμοποιεί:

• Δορυφορικές εικόνες περιοδικής λήψης για τη σύγκριση του οικιστικού αποθέματος.

• Μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) για τη διενέργεια εναέριων αποτυπώσεων σε ζώνες υψηλής επικινδυνότητας (παραλιακές εκτάσεις, δάση, προστατευόμενες περιοχές).

Παράλληλα, το άρθρο 417 εισάγει το Ενιαίο Ηλεκτρονικό Σύστημα Καταγγελιών, όπου καταχωρίζονται επώνυμα ή ανώνυμα οι παραβάσεις, οι οποίες αξιολογούνται και προτεραιοποιούνται αυτόματα βάσει γεωγραφικών και περιβαλλοντικών κριτηρίων.

Διαδικασία Αυτοψίας και Πρόστιμα (Άρθρα 420-427)

Όταν διαπιστωθεί νέα αυθαιρεσία από τα μικτά κλιμάκια ελέγχου (άρθρο 420), συντάσσεται έκθεση αυτοψίας.

• Άμεση Κατεδάφιση (Άρθρο 424): Για αυθαίρετα που εντοπίζονται κατά την ώρα της κατασκευής τους (επ’ αυτοφόρω), η διαδικασία κατεδάφισης εκτελείται άμεσα από τις τεχνικές υπηρεσίες της αποκεντρωμένης διοίκησης, χωρίς τη δυνατότητα αναστολής μέσω μακροχρόνιων δικαστικών προσφυγών.

• Πρόστιμα Ανέγερσης & Διατήρησης (Άρθρο 427): Το πρόστιμο ανέγερσης για τα νέα αυθαίρετα ισούται με την πλήρη συμβατική αξία της κατασκευής (κατώτατο όριο 1.500 ευρώ). Το πρόστιμο διατήρησης επιβάλλεται ανά έτος και ισούται με το 50% του προστίμου ανέγερσης, μέχρι την οριστική κατεδάφιση ή τη νόμιμη απομάκρυνση της κατασκευής.

Ανάλυση Επιπτώσεων: Τι αλλάζει στην καθημερινότητα του επαγγελματία;

Η λεπτομερής κωδικοποίηση των άρθρων 366 έως 438 αναδιαμορφώνει το πλαίσιο εργασίας του τεχνικού κόσμου:

1. Κατάργηση της αναζήτησης σε παλαιά νομοθετήματα: Ο μηχανικός δεν χρειάζεται πλέον να ανατρέχει στο αρχικό κείμενο του ν. 4495/2017 και να ελέγχει αν μια διάταξη τροποποιήθηκε από τον ν. 4759/2020 ή τον ν. 5106/2024. Η νομική βάση για τις δηλώσεις τακτοποίησης βρίσκεται πλέον αποκλειστικά στον Κώδικα.

2. Αυστηροποίηση των ευθυνών κατά την έκδοση βεβαιώσεων: Εφόσον οι ελεγκτικοί μηχανισμοί ψηφιοποιούνται (δορυφόροι, drones), η έκδοση λανθασμένης ή ανακριβούς βεBalanced βεβαίωσης μηχανικού για μεταβίβαση ενέχει άμεσο κίνδυνο εντοπισμού από διασταυρώσεις στοιχείων. Αυτό απαιτεί σχολαστικότερο έλεγχο των τίτλων ιδιοκτησίας και των εγκεκριμένων σχεδίων της οικοδομικής άδειας.

3. Ξεκάθαρη διαχείριση προσφυγών: Η διαδικασία εξέτασης των ενστάσεων κατά των εκθέσεων αυτοψίας (άρθρο 421) αποκτά συγκεκριμένες και αποκλειστικές προθεσμίες, περιορίζοντας τη διοικητική αδράνεια που κρατούσε σε εκκρεμότητα πολεοδομικές υποθέσεις για έτη.

Η ουσία της είδησης

Η τεχνική ανάλυση των άρθρων 366 έως 438 επιβεβαιώνει τη δημιουργία ενός ενιαίου πλαισίου που διαχωρίζει τις παλαιές αυθαιρεσίες από τις νέες κατασκευές. Η διοίκηση αποκτά ψηφιακά εργαλεία ελέγχου για την αποτροπή της αυθαίρετης δόμησης, ενώ οι μηχανικοί διαθέτουν πλέον έναν ενιαίο κωδικοποιημένο οδηγό για την τακτοποίηση των υφιστάμενων κτισμάτων.

Μπορείτε να διαβάσετε το πλήρες σχέδιο νόμου (741 σελίδες και 72MB) εδώ

Πηγή: B2green.gr