Δασικοί χάρτες: Αναλυτικός οδηγός για τους ιδιοκτήτες δασικών εκτάσεων

 Ο οδηγός με τις εικοσιδύο 22 ερωτήσεις – απαντήσεις για τους Δασικούς Χάρτες που ανάρτησε το ΥΠΕΝ είναι οι ακόλουθες:

1. Τι είναι ο δασικός χάρτης;

Ο δασικός χάρτης προσδιορίζει και οριοθετεί τις εκτάσεις δασικού ή χορτολιβαδικού χαρακτήρα, οι οποίες προστατεύονται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας και τις διαχωρίζει από όλες τις διαφορετικού χαρακτήρα εκτάσεις.

Σημειώνεται ότι οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν τον χαρακτήρα των εκτάσεων και δεν επεμβαίνουν στο ιδιοκτησιακό καθεστώς, δεν θίγουν ιδιοκτησιακά δικαιώματα, της εκάστοτε έκτασης.

Αντίθετα αποσκοπούν να οριοθετήσουν τις δασικού και χορτολιβαδικού χαρακτήρα εκτάσεις υποστηρίζοντας το χωροταξικό σχεδιασμό, ενώ παράλληλα συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος.

2. Ποιοι είναι οι κωδικοί για τις εκτάσεις και τι σημαίνουν;

1. Εκτάσεις μη διεπόμενες από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας

• ΑΑ: Ανέκαθεν άλλης μορφής/χρήσης εκτάσεις
• ΠΑ: Τελεσίδικες Πράξεις Χαρακτηρισμού Μη δασικές/Μη χορτολιβαδικές

2. Εκτάσεις διεπόμενες από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας

• ΠΔ: Τελεσίδικες Πράξεις Χαρακτηρισμού, Δασικές
• ΔΔ: Ανέκαθεν δασικές εκτάσεις
• ΔΑ: Εκχερσωμένες δασικές εκτάσεις
• ΑΔ: Δασωμένοι Αγροί
• ΠΧ: Τελεσίδικες Πράξεις Χαρακτηρισμού, Χορτολιβαδικές
• ΧΧ: Ανέκαθεν χορτολιβαδικές εκτάσεις
• ΧΑ: Χορτολιβαδικές εκτάσεις στις αεροφωτογραφίες του 1945, άλλη μορφή κάλυψης στις αεροφωτογραφίες 2007-2009
• ΑΝ: Εκτάσεις που έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες

3. Ποια η είναι η πρόοδος του έργου;

Έως σήμερα έχουν αναρτηθεί δασικοί χάρτες για το 95% της επικράτειας, το υπόλοιπο 5% αφορά σε περιοχές εντός ορίων οικισμών και σχεδίων πόλεων.

Έχει κυρωθεί το 90% των δασικών χαρτών. Η διαφορά οφείλεται στο ότι δεν έχει γίνει κύρωση σε εκτάσεις, που έχουν υποβληθεί αντιρρήσεις και αιτήματα διόρθωσης προδήλου σφάλματος.

4. Με ποιον τρόπο αποδεικνύεται ο χαρακτήρας έκτασης -για οποιαδήποτε νόμιμη χρήση/συναλλαγή με το δημόσιο/συμβολαιογραφική πράξη- μετά τη μερική ή ολική κύρωση των δασικών χαρτών;

Μετά την κύρωση του δασικού χάρτη κάθε μεταβίβαση, σύσταση και γενικά κάθε μεταβολή των εμπραγμάτων δικαιωμάτων εκτάσεων που έχουν χαρακτηριστεί ως δάση, δασικές ή χορτολιβαδικές, πρέπει να  συνοδεύεται από σχετικό πιστοποιητικό της αρμόδιας Διεύθυνσης Δασών, με το οποίο βεβαιώνεται ο χαρακτήρας της έκτασης (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 4).

Αν η έκταση δεν εμπίπτει στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας (δεν αποτελεί δασική εν γένει έκταση) αρκεί υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (A’ 75) επί του τοπογραφικού διαγράμματος, που συνοδεύει τη σχετική πράξη του συμβολαιογράφου ή, αν δεν υφίσταται υποχρέωση εκπόνησης τοπογραφικού διαγράμματος, επί αποσπάσματος του δασικού χάρτη όπου απεικονίζεται το ακίνητο στο οποίο αφορά η συμβολαιογραφική πράξη και όπου εμφαίνονται οι συντεταγμένες των κορυφών του ακινήτου, με την οποία δηλώνεται υπευθύνως από τον συντάκτη του, ότι το συγκεκριμένο ακίνητο δεν εμπίπτει στις προστατευτικές διατάξεις της δασικής νομοθεσίας (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 5).

5. Τι ισχύει με τις μεταβιβάσεις – αγοραπωλησίες σε έκταση χαρακτηρισμένη ως δασική στον αναρτημένο δασικό χάρτη, που όμως η Επιτροπή Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ) έκανε αποδεκτή αντίρρηση και άλλαξε το χαρακτηρισμό της σε μη δασική;

Για εκτάσεις για τις οποίες έχουν γίνει δεκτές αντιρρήσεις των ενδιαφερομένων με απόφαση ΕΠΕΑ, και έως να κυρωθεί το επίμαχο τμήμα του δασικού χάρτη, στο σχετικό συμβόλαιο προσαρτάται αντίγραφο της απόφασης αυτής με τον αριθμό διαδικτυακής ανάρτησης (Α.Δ.Α.) από τη «Διαύγεια» και με επισυναπτόμενο τοπογραφικό διάγραμμα εξαρτημένων συντεταγμένων Ε.Γ.Σ.Α., επί του οποίου ο συντάκτης βεβαιώνει ότι το ακίνητο είναι αυτό, ως προς το οποίο έχουν γίνει δεκτές οι υποβληθείσες αντιρρήσεις (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 4).

Σε έκταση που λανθασμένα επιβαρύνεται με δασικό χαρακτήρα, για να γίνει η μεταβίβαση πρέπει πρώτα να περατωθεί η διαδικασία των αντιρρήσεων.

6. Μπορεί να εκδοθεί οικοδομική άδεια σε έκταση που είναι εν μέρει δασική και εν μέρει άλλης μορφής (ΑΑ);

Εφόσον το τμήμα του γεωτεμαχίου, με χαρακτηρισμό ΑΑ, πληροί τους όρους αρτιότητας, τότε εκδίδεται άδεια δόμησης. Σε κάθε περίπτωση, για την έκδοση οικοδομικής άδειας εφαρμόζεται η εγκύκλιος ΥΠΕΝ/ΔΑΟΚΑ/56321/2354/09.06.2021 (ΑΔΑ: Ω25Υ4653Π8-27Α) οδηγία περί δήλωσης δασικού ή μη χαρακτήρα κατά την έκδοση οικοδομικών αδειών, μετά την ανάρτηση των δασικών χαρτών.

7. Τί γίνεται σε περιοχές στις οποίες δεν έχει αναρτηθεί/κυρωθεί δασικός χάρτης;

Οι περιοχές αυτές αφορούν σε σχέδια πόλεων και οικισμών, τα όρια των οποίων δεν έχουν εγκριθεί με πράξεις της Διοίκησης αλλά έχουν οριοθετηθεί με άλλες διατάξεις, όπως π.χ. τα περιγράμματα των νομίμως υφιστάμενων οικισμών προ του έτους 1923 για τους οποίους δεν έχει καθοριστεί όριο, οι ακτινικοί οικισμοί, τα όρια των πολεοδομικών μελετών και σχεδίων πόλεως που εκπονούνται καθώς και τα υπό καθορισμό όρια οικισμών που δεν έχουν ακόμα εγκριθεί.

Για τις περιοχές αυτές το ΥΠΕΝ προγραμματίζει αναρτήσεις δασικού χάρτη εντός του 2023, ώστε να ξεκαθαρίσει ο δασικός ή μη χαρακτήρας τους.

Μέχρι τότε, στις περιοχές αυτές, για τον χαρακτηρισμό μιας έκτασης ή τμήματος της επιφανείας της γης ως υπαγομένης ή μη στις περιπτώσεις του άρθρου 3 του ν.998/79 (δάσος, δασική έκταση) ισχύει η διαδικασία του άρθρου 14 του ν.998/79, η οποία προβλέπει την έκδοση πράξης χαρακτηρισμού του κατά τόπου αρμοδίου δασάρχη ή του Διευθυντή Δασών.

8. Ποιος έχει δικαίωμα χρήσης των δεδομένων του δασικού χάρτη;

Δυνατότητα χρήσης των στοιχείων του δασικού χάρτη είτε είναι αναρτημένος είτε κυρωμένος, παρέχεται σε κάθε δημόσια αρχή μέσω ειδικού διαδικτυακού τόπου του Κτηματολογίου (ν.3889/2010, αρ. 20, παρ. 6).

Αν απαιτείται από κείμενες διατάξεις η βεβαίωση του δασικού ή μη χαρακτήρα έκτασης ενώπιον του Δημοσίου, των ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού και των υπηρεσιών και φορέων του ευρύτερου δημόσιου τομέα αυτή πραγματοποιείται με υπεύθυνη δήλωση του άρθρου 8 του ν. 1599/1986 (A΄ 75) επί του τοπογραφικού διαγράμματος, που αφορά το συγκεκριμένο ακίνητο από τον συντάκτη του. Στη δήλωση αναφέρεται υποχρεωτικά, αν ο χαρακτηρισμός της έκτασης ως δασικής ή μη έχει προσωρινή ή οριστική ισχύ, ανάλογα με το στάδιο στο οποίο βρίσκεται ο δασικός χάρτης.

 9. Ποια τα προβλήματα που ανέδειξε η ανάρτηση και κύρωση των δασικών χαρτών;

Τα προβλήματα που αναδεικνύονται από την πρόσφατη ανάρτηση και κύρωση των δασικών χαρτών είναι το ιδιοκτησιακό, οι εκτάσεις που χαρακτηρίζονται ως ΑΔ και ΔΑ δηλαδή πρώην αγροτικές εκτάσεις που δασώθηκαν λόγω εγκατάλειψης ή δασικές εκτάσεις που εκχερσώθηκαν παράνομα προς καλλιέργεια, καθώς και σπίτια που έχουν χτιστεί σε δασικές εκτάσεις χωρίς την απαιτούμενη οικοδομική άδεια, δηλαδή είναι «δασικά αυθαίρετα».

10. Τι ισχύει για τους δασωμένους αγρούς (ΑΔ);

Πρόκειται για εκτάσεις που εμφανίζονται στις αεροφωτογραφίες του 1945 με αγροτική μορφή και δασώθηκαν μεταγενέστερα λόγω εγκατάλειψης.

Το ΥΠΕΝ με νομοθετική ρύθμιση (αρ. 93 του ν.4915/2022) τροποποίησε το αρ. 67 του ν.998/1979 και έδωσε τη δυνατότητα οικονομικής αξιοποίησης 7.000.000 στρεμμάτων για αγροτική και δενδροκομική καλλιέργεια, καθώς και για ελεύθερη χρήση υπό προϋποθέσεις.

Το Δημόσιο πλέον δεν θα προβάλει δικαιώματα κυριότητας σε αυτές τις εκτάσεις παρά μόνο αν αυτά θεμελιώνονται βάσει τίτλων. Πρόκειται για μια μεγάλη μεταρρύθμιση, την οποία οι ιδιοκτήτες εκτάσεων περίμεναν εδώ και σχεδόν 45 χρόνια.

11. Πώς επιλύθηκαν ιδιοκτησιακά ζητήματα;

Το ιδιοκτησιακό καθεστώς δεν αφορά άμεσα τους δασικούς χάρτες, αλλά είναι παρεμπίπτον ζήτημα. Οι δασικοί χάρτες ρυθμίζουν αποκλειστικά και μόνο τον χαρακτήρα των εκτάσεων με βάση τις ανθρωπογενείς επεμβάσεις, τη χρήση τους στο παρελθόν και την παρουσία ή μη δασικής βλάστησης, χωρίς να επεμβαίνουν στο ιδιοκτησιακό καθεστώς. Οποιαδήποτε ιδιοκτησιακή διαφορά συνεχίζει να ρυθμίζεται είτε διοικητικά είτε δικαστικά.

Για την επίσπευση της οριστικής επίλυσης του ιδιοκτησιακού καθεστώτος στις περιοχές της ελληνικής επικράτειας που δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας του δημοσίου, το ΥΠΕΝ νομοθέτησε ότι για τις περιοχές αυτές (νησιά Ιονίου, Κρήτη, Λέσβος, Σάμος, Χίος, Κυκλάδες, Κύθηρα, Αντικύθηρα, Δωδεκάνησα και Μάνη) το Δημόσιο δεν προβάλλει δικαιώματα ιδιοκτησίας σε δάση και δασικές εκτάσεις εκτός αν διαθέτει τίτλους ιδιοκτησίας (αρ. 152 του ν.4819/2021).

Πρακτικά, αν μια αποδεδειγμένα ιδιωτική έκταση χαρακτηριστεί ως δασικού χαρακτήρα, δεν διεκδικείται από το ελληνικό Δημόσιο. Παραμένει ιδιωτική έκταση, γεγονός που δεν επηρεάζει τη χρήση της, σε σχέση με το προηγούμενο θεσμικό καθεστώς. Πρέπει να αναφερθεί ότι οι δασικές εκτάσεις που δεν είναι αναγνωρισμένες ιδιωτικές με έναν από τους τρόπους που αναφέρονται το αρ. 10 του ν.3208/2003, θεωρούνται δημόσιες.

12. Όταν μέρος ιδιοκτησίας έχει χαρακτηριστεί δασικό, μπορεί να μεταβιβαστεί το αγροτικό τμήμα της;

Το ΥΠΕΝ με νομοθετική ρύθμιση, έδωσε το δικαίωμα σε ιδιοκτησίες που περιλαμβάνουν και δασικές και αγροτικές εκτάσεις να μπορούν να μεταβιβάζονται, ως προς το μη δασικό τμήμα, χωρίς αυτό να θεωρείται κατάτμηση (αρ. 153 του ν.4819/2021).

13. Ποια λύση δίνεται για τα δασικά αυθαίρετα;

Λύση δίνεται και στο ζήτημα των δασικών αυθαιρέτων μέσω της ειδικής διαδικτυακής πλατφόρμας της παρ. 1 του άρ. 52 του ν.4685/2020  που δημιουργήθηκε σε συνεργασία με το Ελληνικό Κτηματολόγιο και βρίσκεται σε λειτουργία από τις 5 Οκτωβρίου 2022.

Οι όροι και οι προδιαγραφές λειτουργίας της διαδικτυακής πλατφόρμας της παρ. 1 του αρ. 52 του ν.4685/2020 περιγράφονται στην υπ’ αρ. οικ. ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/68161/3775/16.07.2021 Κ.Υ.Α, με την υποχρέωση καταβολής παραβόλου ύψους 250 €.

Οι κάτοχοι κατοικιών σε δάση και δασικές εκτάσεις, δηλώνουν εκεί τις κατοικίες τους, με αναστολή των διαδικασιών κατεδάφισης και επιβολής προστίμων για 30 έτη.

Στη συνέχεια, αφού συγκεντρωθούν τα στοιχεία των δηλώσεων θα εκπονηθεί οικονομοτεχνική μελέτη βάση της οποίας θα εκδοθεί Προεδρικό Διάταγμα που θα καθορίζει τους όρους διατήρησης με καταβολή προστίμου ή κατεδάφισης των κατοικιών που έχουν δηλωθεί.

Σημειώνεται ότι αποκλείεται η υπαγωγή -στις παραπάνω διατάξεις- κτιρίων, τα οποία:

• δεν έχουν το χαρακτήρα κατοικίας,
• έχουν ανεγερθεί μετά την 28η Ιουλίου 2011,
• βρίσκονται σε περιοχές του δικτύου Natura 2000, σε υγροτόπους Ramsar και σε περιοχές για τις οποίες ισχύουν ειδικές προστατευτικές διατάξεις της φύσης ή του τοπίου, εκτός εάν κατασκευάστηκαν πριν το χαρακτηρισμό των περιοχών αυτών,
• βρίσκονται εντός περιοχών που έχουν κηρυχθεί αναδασωτέες λόγω πυρκαγιάς και έχουν ανεγερθεί μετά την κήρυξη της αναδάσωσης,
• η διατήρησή τους παρακωλύει τη διαφυγή των πολιτών ή την πρόσβαση πυροσβεστικών οχημάτων σε περίπτωση πυρκαγιάς ή άλλου κινδύνου από φυσικά φαινόμενα.

14. Είναι δασικές οι εκτάσεις με φρύγανα και ασπαλάθους;

Όχι, με βάση γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών του ΥΠΕΝ που έγινε αποδεκτή από τον Υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας με την ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/35724/2004/16.04.2021 αποδοχή γνωμοδότησης, εκτάσεις που στο παρελθόν ήταν αγροτικού χαρακτήρα και λόγω της εγκατάλειψης αναπτύχτηκε ασπάλαθος και φρυγανώδης βλάστηση δεν χαρακτηρίζονται πλέον δασικές.

Επίσης σύμφωνα με προγενέστερη αποδοχή γνωμοδότησης του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών (την 182363/2395/13.5.2019), εκτάσεις που και καλύπτονται µόνο από φρυγανική βλάστηση, δε συγκεντρώνουν τα απαραίτητα κριτήρια που θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη ώστε να θεωρηθεί ότι συγκροτούν δασοβιοκοινότητα και κατά συνέπεια οι εκτάσεις αυτές δεν χαρακτηρίζονται ως δάση ή δασικές αλλά ως χορτολιβαδικές.

15. Τι ισχύει για τα εκχερσωμένα δάση (ΔΑ) και τις επιδοτούμενες εκτάσεις από τον ΟΠΕΚΕΠΕ;

Βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία για τη λύση του ζητήματος των εκχερσωμένων δασικών εκτάσεων, που χρησιμοποιούνται για αγροτική χρήση, χωρίς να έχουν εκδοθεί νόμιμες διοικητικές πράξεις.

Για τις εκχερσώσεις (ΔΑ) υπάρχουν συγκεκριμένες διαδικασίες για τη στοιχειοθέτηση του δημοσίου συμφέροντος μέσω συγκέντρωσης ποσοτικών στοιχείων και σύνταξης οικονομοτεχνικών μελετών. Ο δασικός χάρτης συμβάλλει στην επίλυση του θέματος βοηθώντας στην καταμέτρηση τους και στον προσδιορισμό των παραγόμενων αγαθών από αυτές. Ακολούθως, το Δημόσιο βασιζόμενο σε επιστημονικά ποσοτικά δεδομένα θα μπορεί να προσδιορίσει τις απαιτούμενες ενέργειες για την επίλυση του θέματος.

Έχει, ήδη, ολοκληρωθεί οικονομοτεχνική μελέτη για τη στοιχειοθέτηση του δημοσίου συμφέροντος και σχεδιάζεται νομικά βιώσιμη λύση σύμφωνα με τις επιταγές του Συντάγματος.

Σε κάθε περίπτωση, η προωθούμενη ρύθμιση θα επιλύει οριστικά όλα τα ζητήματα που έχουν ανακύψει προστατεύοντας το Δημόσιο από τους καταπατητές, αλλά και τους νόμιμους ιδιοκτήτες αυτών των εκτάσεων.

Η ρύθμιση αφορά σε 2,3 εκ. στρέμματα πρώην δασικών εκτάσεων που εκχερσώθηκαν (ΔΑ) χωρίς νόμιμες διοικητικές πράξεις και χρησιμοποιούνται για αγροτική χρήση και χιλιάδες ιδιοκτήτες – αγρότες.

Σύμφωνα με αυτήν, οι εν λόγω εκτάσεις διατηρούν τη γεωργική χρήση για όσο χρόνο λαμβάνουν ενιαία ενίσχυση από τον ΟΠΕΚΕΠΕ και είναι ενταγμένες στο Ολοκληρωμένο Σύστημα Υποβολής Δηλώσεων (ΟΣΔΕ).

16. Τι ισχύει στην περίπτωση που δεν έχει υποβληθεί αντίρρηση στις προθεσμίες που προβλέπονταν; Θα υπάρξει εκ νέου δυνατότητα για υποβολή, ακόμα και μετά την κύρωση των δασικών χαρτών;

Με πρόσφατες αποφάσεις του ΣτΕ έχει κριθεί ότι κατά την προηγούμενη περίοδο οι χρόνοι αναρτήσεων, αλλά και ο τρόπος δημοσιοποίησης της διαδικασίας των αναρτήσεων και κύρωσης των δασικών χαρτών ήταν επαρκείς, έτσι ώστε οι ιδιώτες να προβούν σε όλες τις νόμιμες ενέργειες (κατά μέσο όρο το χρονικό διάστημα υποβολής αντιρρήσεων κυμάνθηκε περισσότερο από 8 μήνες).

Σε εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 48 του ν. 4685/2020, υπήρχε κατόπιν συνεχών παρατάσεων ικανό χρονικό διάστημα, για την υποβολή ατελούς αίτησης αναμόρφωσης του δασικού χάρτη.

Επιπλέον αυτών, η χώρα μας έχει αναλάβει διεθνείς δεσμεύσεις, προκειμένου να επιτευχθεί η κύρωση των δασικών χαρτών εντός εύλογων και παράλληλα δεσμευτικών χρονικών διαστημάτων, χωρίς να υποχρεωθούμε ως κράτος στην καταβολή δυσβάστακτων προστίμων εξαιτίας της χρόνιας ασυνέπειας.

Κατά συνέπεια των παραπάνω δεν είναι δυνατόν να δοθεί εκ νέου η δυνατότητα υποβολής αντίρρησης στο σύνολο (αλλά ούτε και σε μέρος) των κυρωμένων χαρτών, δηλαδή, ακόμα και στις περιοχές που ποτέ μέχρι σήμερα δεν υπήρξε κανένα ενδιαφέρον.

17. Ποια εναλλακτική δυνατότητα έχουν οι ιδιοκτήτες, που δεν υπέβαλλαν αντίρρησή;

Μπορούν να υποβάλλουν αίτημα αναμόρφωσης δασικού χάρτη στην οικεία Διεύθυνση Δασών.

Ο κυρωμένος δασικός χάρτης δεν δέχεται αντιρρήσεις, επιτρέπεται όμως η αναμόρφωσή του σύμφωνα με την παρ. 1 του αρ. 20 του ν.3889/2010.

Η αναμόρφωση του κυρωμένου δασικού χάρτη επιτρέπεται με την προσθήκη ή διαγραφή των εκτάσεων που υπάγονται ή παύουν να υπάγονται σε αυτόν σύμφωνα με τη δασική νομοθεσία, με δικαστικές αποφάσεις επί τού ιδιοκτησιακού ζητήματος των χορτολιβαδικών εκτάσεων, με διοικητικές πράξεις που έπρεπε να συμπεριληφθούν στον δασικό χάρτη κατά την κατάρτισή του και δεν απεικονίζονται σε αυτόν, καθώς και με τη διόρθωση προδήλων σφαλμάτων.

18. Ποιες είναι οι πράξεις της διοίκησης που μπορούν να αναμορφώσουν τον δασικό χάρτη;

Σύμφωνα με την ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/64663/2956/2020 ΥΑ, οι διοικητικές πράξεις είναι:

• Εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια πόλης, πράξεις εφαρμογής και εγκεκριμένες πολεοδομικές μελέτες,
• Αποφάσεις χαρακτηρισμού οικισμού,
• Πράξεις οριοθέτησης καθώς και πράξεις πολεοδόμησης – ρυμοτόμησης,
• Ισχύουσες άδειες εγκατάστασης και λειτουργίας, οικοδομικές άδειες ή άλλες άδειες ή διοικητικές πράξεις που καλύπτονται από το τεκμήριο νομιμότητας για βιομηχανικές ή βιοτεχνικές εγκαταστάσεις που περιλαμβάνονται σε ζώνες οικιστικού ελέγχου,
• Αποφάσεις επιτροπών αλλοτριώσεων,
• Παραχωρητήρια αγροτικών κλήρων,
• Αποφάσεις κύρωσης διανομών και αναδασμών στις οποίες έχει αποδοθεί γεωργική, κτηνοτροφική ή μικτή χρήση,
• Αποφάσεις του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων ή Νομάρχη,
• Άδειες του Υπουργού Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων,
• Αποφάσεις διάθεσης εξαγορασμένων από το δημόσιο κτημάτων δυνάμει ειδικών νόμων,
• Διοικητικές πράξεις που αναφέρονται σε απαλλοτριώσεις και μεταβιβάσεις.

19. Τι χαρακτηρίζεται ως πρόδηλο σφάλμα;

Σύμφωνα με την Υ.Α. 153394/919/12.04.2017 ως πρόδηλο σφάλμα στη διαδικασία κατάρτισης του δασικού χάρτη ορίζεται οποιαδήποτε προφανής:

• Τεχνικού χαρακτήρα απόκλιση ή εσφαλμένη τεχνική απόδοση των οριογραμμών που παρατηρείται πάνω στα φωτογραμμετρικά υπόβαθρα και προκύπτει είτε από μετρήσεις εδάφους ή φωτοερμηνευτικής απόδοσης του θεματικού περιεχομένου του χάρτη, που έρχεται σε αντίθεση με την εικόνα, που παρουσιάζεται σ’ αυτά,
• Παράλειψη, εκ παραδρομής, της αποτύπωσης σαφώς δασικής έκτασης εντός ευρύτερης άλλης μορφής (αγροτικής κ.λπ.) και το αντίστροφο,
• Απεικόνιση εμφανώς λανθασμένη αγροτικής έκτασης ως δασικής και το αντίστροφο,
• Παράλειψη εγγραφών στοιχείων των πολυγώνων του χάρτη στη βάση δεδομένων,
• Λανθασμένη αποτύπωση θεματικής επιφάνειας που οφείλεται σε διαμορφωμένα στοιχεία εικόνας (φωτογραφίας) λόγω διαβαθμισμένων περιοχών,
• Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε πεδινή και ομαλής κλίσης περιοχή, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, σύμφωνα με το π.δ. 32/2016 (ΦΕΚ 46 Α’),
• Απόδοση ως χορτολιβαδικής, έκτασης που αφορά σε αναγνωρισμένη, κατά τις κείμενες διατάξεις, έναντι του Δημοσίου ως ιδιωτικής, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας,
• Απόδοση ως δασικής, έκτασης που αφορά τεχνητή δασική φυτεία, η οποία εξαιρείται της υπαγωγής στις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας και
• Παράλειψη απεικόνισης πράξεων της διοίκησης.

20. Πως επιταχύνεται η διαδικασία εξέτασης αντιρρήσεων;

Αναφορικά με τη λειτουργία των Επιτροπών Εξέτασης Αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ), το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας έχει προχωρήσει σε μία σειρά από θεσμικές παρεμβάσεις για την αποτελεσματικότερη λειτουργία τους, προκειμένου να επιταχυνθεί η διαδικασία εξέτασης των αντιρρήσεων.

Με τον νόμο 4685/2020 μεταβλήθηκε η σύνθεση των ΕΠΕΑ, που πλέον είναι αμειβόμενες με βάση τον μηνιαίο αριθμό υποθέσεων που εξετάζουν (100 ανά μήνα), με στόχο τα πορίσματα τους να χαρακτηρίζονται από μεγαλύτερη κατά το δυνατόν έξωθεν αντικειμενικότητα. Οι επιτροπές αποτελούνται από Δικηγόρο (ως πρόεδρο), Μηχανικό από τον ιδιωτικό τομέα και Δασολόγο από το δημόσιο τομέα.

Είναι γνωστό ότι το πλήθος των αντιρρήσεων που εκκρεμούν είναι μεγάλο. Γι’ αυτό το λόγο έχει προβλεφθεί η σύσταση κατ’ ελάχιστο 200 επιτροπών, για τη λειτουργία των οποίων έχει εξασφαλιστεί η αναγκαία χρηματοδοτική πηγή από το Πράσινο Ταμείο.

Επιπλέον, έχει προβλεφθεί να γίνονται προπαρασκευαστικές – υποστηρικτικές διεργασίες από τις Διευθύνσεις Δασών, έτσι ώστε η ροή των αντιρρήσεων να είναι πλήρως ομαδοποιημένη και τελικά να επιτευχθεί ο επιθυμητός ρυθμός εξέτασης των αντιρρήσεων.

Σε κάθε περίπτωση η διαδικασία θα παρακολουθείται στενά και αν κριθεί απαραίτητο με βάση τα χρονοδιαγράμματα, θα συσταθούν και επιπλέον επιτροπές. Η Γενική Διεύθυνση Δασών & ΔΠ του ΥΠΕΝ, βρίσκεται σε στενή συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και υπηρεσίες, έτσι ώστε να ξεκινήσουν άμεσα οι εργασίες των επιτροπών, και να μην χαθεί καθόλου χρόνος.

21. Πότε αναμένεται να ολοκληρωθεί η διαδικασία;

Μέχρι σήμερα έχουμε ιδρύσει 116 επιτροπές εξέτασης αντιρρήσεων (ΕΠΕΑ) με στόχο να φτάσουμε τουλάχιστον τις 200 ΕΠΕΑ που θα εξετάζουν 20.000 αντιρρήσεις το μήνα, δεδομένο ότι για την καταβολή της αποζημίωσης των μελών απαιτείται εξέταση 100 υποθέσεων ανά μήνα.

22. Τι ισχύει στην περίπτωση που η αντίρρηση ενός πολίτη δεν γίνει αποδεκτή από την αρμόδια ΕΠΕΑ;  

Σύμφωνα με την παρ. 5 του αρ. 19 του ν.3889/2010 ο πολίτης έχει το δικαίωμα άσκησης αίτησης ακύρωσης ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας κατά της πράξης κύρωσης του δασικού χάρτη για το τμήμα εκείνο της αντίρρησης που η ΕΠΕΑ δεν έκανε αποδεκτό. Προϋπόθεση της προσφυγής στο ΣτΕ είναι η ενσωμάτωση στον κυρωμένο δασικό χάρτη της επίμαχης έκτασης ύστερα από την απορριπτική απόφαση της ΕΠΕΑ.

Βουλή: παρατάσεις για υπαγωγές αυθαιρέτων, δασικά αυθαίρετα, μικρά οικόπεδα

 Νεότερη ενημέρωση: Με ικανοποίηση για τη χρονική παράταση υποβολής των δικαιολογητικών σε εκκρεμείς υπαγωγές αυθαιρέτων και ταυτοχρόνως μεγάλη ανησυχία για τις πολύπλοκες και γραφειοκρατικές διαδικασίες, που προβλέπονται για διορθώσεις ακόμη και των πιο απλών λαθών σε ολοκληρωμένες υπαγωγές αυθαιρέτων, υποδέχονται ο τεχνικός και νομικός κόσμος, οι ιδιοκτήτες ακινήτων και η κτηματαγορά τη νομοθετική ρύθμιση για τις πολεοδομικές παρατάσεις, που κατατέθηκε στη Βουλή. Δείτε εδώ στο ecopress

Ειδικότερα η νέα νομοθετική ρύθμιση, σε άρθρο με τίτλο «Παρατάσεις προθεσμιών και προσωρινές ρυθμίσεις» που περιλαμβάνεται σε πολυνομοσχέδιο του υπουργείου Υγείας, το οποίο κατατέθηκε προς ψήφιση στη Βουλή προβλέπει:

Δικαιολογητικά υπαγωγής αυθαιρέτων

Για τις υπαγωγές αυθαιρέτων στον ν. 4178/2013, οι οποίες δεν μεταφέρονται στον ν. 4495/2017 και τις περιπτώσεις υπαγωγής στον ν. 4014/2011 (Α’ 209) που έχουν μεταφερθεί στον ν. 4178/2013, για τις οποίες οι προθεσμία ολοκλήρφωσης της υποβολής των δικαιθολογητικών λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2022 δίνεται διετής παράταση μέχρι το τέλος του 2024.

Συγκεκριμένα η νομοθετική ρύθμιση αναφέρει τα εξής:

-«Η προθεσμία της παρ. 11 του άρθρου 51 του ν. 4643/2019 (Α’ 193), περί ολοκλήρωσης της ηλεκτρονικής υποβολής των δικαιολογητικών για την υπαγωγή σε νόμους τακτοποίησης αυθαιρέτων, παρατείνεται, και η παρ. 11 διαμορφώνεται ως εξής:

«11. Για τις περιπτώσεις υπαγωγής στον ν. 4178/2013, οι οποίες δεν μεταφέρονται στον ν. 4495/2017 (Α’ 167) και τις περιπτώσεις υπαγωγής στον ν. 4014/2011 (Α’ 209) που έχουν μεταφερθεί στον ν. 4178/2013, ο μηχανικός υποχρεούται να ολοκληρώσει την ηλεκτρονική υποβολή των απαραίτητων δικαιολογητικών μέχρι και την 31η.12.2024.».

Οι προθεσμίες του τρίτου εδαφίου της περ. ια) του άρθρου 99 του ν. 4495/2017 (Α’ 167), περί ολοκλήρωσης της ηλεκτρονικής υποβολής υπαγωγής αυθαιρέτων, παρατείνονται, και η περ. ια) διαμορφώνεται ως εξής:

«ια) Έντυπο υπολογισμού του ενιαίου ειδικού προστίμου της δηλούμενης κατασκευής, όπως ορίζεται στο άρθρο 100. Το πρόστιμο υπολογίζεται σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που ισχύουν κατά την ημερομηνία υπαγωγής, που είναι η ημερομηνία εξόφλησης του παραβόλου. Ο μηχανικός υποχρεούται να ολοκληρώσει την ηλεκτρονική υποβολή των απαραίτητων δικαιολογητικών, α) έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024 για δηλώσεις με ημερομηνία πληρωμής παραβόλου έως και την 31η Δεκεμβρίου 2022, και β) εντός εικοσιτεσσάρων (24) μηνών από την πληρωμή του παράβολου για δηλώσεις με ημερομηνία πληρωμής παραβόλου από την 1η Ιανουαρίου 2023. Επεξεργασία δηλώσεων υπαγωγής, οι οποίες έχουν καταστεί οριστικές, για διόρθωση υποβαλλόμενων στοιχείων επιτρέπεται μόνο ύστερα από αίτημα που υποβάλλεται στο ηλεκτρονικό σύστημα υπαγωγής διαβιβάζεται στην οικεία Επιτροπή Εξέτασης Προσφυγών Αυθαιρέτων του άρθρου 17, η οποία αποφασίζει για την αποδοχή του αιτήματος.».

Τρίμηνη παράταση για δασικά αυθαίρετα

Παρατείνεται κατά τρεις μήνες (έως τέλος Μαρτίου) η δυνατότητα δήλωσης στην πλατφόρμα του Κτηματολογίου αυθαιρέτων που βρίσκονται σε δάση, δασικές εκτάσεις  και σε οικιστικές πυκνώσεις) προς τακτοποίηση με παράβολο των 250 ευρώ.

Η σχετική νομοθετική ρύθμιση αναφέρει τα εξής: «Η προθεσμία, περί υποβολής αιτήσεων, του πρώτου εδαφίου της παρ. 6 του άρθρου 52 του ν. 4685/2020 (Α’ 92), παρατείνεται, και η παρ. 6 διαμορφώνεται ως εξής:

«6. Η αίτηση της παρ. 1 υποβάλλεται μετά την ημερομηνία έναρξης λειτουργίας της πλατφόρμας της ίδιας παρ. και έως την 31η.3.2023. Η προθεσμία αυτή δεν αναστέλλεται για ενδιαφερόμενους που έχουν υποβάλει αντιρρήσεις του άρθρου 15 του ν. 3889/2010 (Α’ 182), αίτηση για τη διόρθωση πρόδηλου σφάλματος του αναρτηθέντος δασικού χάρτη, αίτηση ακυρώσεως του κυρωθέντος δασικού χάρτη ή έχουν αμφισβητήσει με οποιαδήποτε άλλη διοικητική ή δικαστική διαδικασία το δασικό χαρακτήρα της έκτασης, στην οποία βρίσκεται η κατοικία τους.».

Παράταση για δόμηση στα μικρά οικόπεδα

Παρατείνεται εκ των υστέρων η δυνατότητα δόμησης σε εκτός σχεδίου οικόπεδα μικρότερα των 4 στρεμμάτων εφόσον έως τις 9 Δεκεμβρίου είχε υποβληθεί αίτηση για έκδοση προέγκρισης οικοδομικής άδειας, είτε αίτηση για έκδοση βεβαίωσης όρων δόμησης, συνοδευόμενη από τα αναγκαία δικαιολογητικά. Αναφέρεται επίσης ότι «ειδικώς για αυτές τις περιπτώσεις, χρήση της βεβαίωσης όρων δόμησης που θα εκδοθεί, θα μπορεί να γίνει μόνο μέχρι και την 30ή Σεπτεμβρίου 2023, καθώς έως και την ημερομηνία αυτή θα πρέπει να υποβληθεί αίτημα για έκδοση οικοδομικής αδείας ή προέγκρισή της».

Στην αιτιολογική έκθεση αναφέρεται ότι: «Με το προτεινόμενο άρθρο παρέχεται η δυνατότητα οικοδόμησης στις περιπτώσεις γηπέδων, κατά παρέκκλιση άρτιων, στις εκτός σχεδίου περιοχές, για τις οποίες έως και την 9η Δεκεμβρίου 2022 δεν έχει εκδοθεί οικοδομική άδεια, εάν έως τότε: – Υποβληθεί αίτηση για έκδοση προέγκρισης οικοδομικής άδειας, εφόσον βεβαίως αυτή είναι πλήρης ως προς τα υποβαλλόμενα δικαιολογητικά και μελέτες. Σε κάθε περίπτωση για τη διάρκεια ισχύος της εφαρμόζονται οι γενικές διατάξεις. – Υποβληθεί αίτηση για έκδοση βεβαίωσης όρων δόμησης, συνοδευόμενη από τα αναγκαία δικαιολογητικά. Η εναλλακτική αυτή δυνατότητα προβλέφθηκε δεδομένου ότι πλέον η προέγκριση οικοδομικής άδειας έχει καταστεί προαιρετική. Ωστόσο ειδικώς για αυτές τις περιπτώσεις, χρήση της βεβαίωσης όρων δόμησης που θα εκδοθεί, θα μπορεί να γίνει μόνο μέχρι και την 30ή Σεπτεμβρίου 2023, καθώς έως και την ημερομηνία αυτή θα πρέπει να υποβληθεί αίτημα για έκδοση οικοδομικής αδείας ή προέγκρισή της»

Η σχετική νομοθετική ρύθμιση αναφέρει τα εξής: «Μεταβατική διάταξη για την κατά παρέκκλιση δόμηση σε εκτός σχεδίου πόλεως περιοχές – Τροποποίηση παρ. 1 άρθρου 40 ν. 4759/2020. Το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 40 του ν. 4759/2020 (Α’ 129) τροποποιείται ως προς τη δυνατότητα υποβολής αιτήσεως προέγκρισης ή έγγραφης βεβαίωσης, και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:

«1. Εάν, μέχρι την έγκριση Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου ή Ειδικού Πολεοδομικού Σχεδίου και πάντως για χρονικό διάστημα που δεν υπερβαίνει τα δύο (2) έτη από την έναρξη ισχύος του παρόντος, έχει υποβληθεί αίτημα για έκδοση προέγκρισης οικοδομικής άδειας με τα δικαιολογητικά και τις μελέτες της παρ. 5 του άρθρου 35 του ν. 4495/2017 (A’ 167) ή έχει υποβληθεί αίτημα με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά για έκδοση έγγραφης βεβαίωσης της αρμόδιας Υπηρεσίας Δόμησης, κατά την υποπερ. βα) της περ. β) της παρ. 2 του άρθρου 38 του ν. 4495/2017, αν στην τελευταία περίπτωση η αίτηση για έκδοση οικοδομικής άδειας ή προέγκρισης υποβληθεί μέχρι και την 30ή Σεπτεμβρίου 2023, μπορούν να οικοδομούνται ακίνητα, τα οποία:

α) κατά την έναρξη ισχύος του παρόντος έχουν πρόσωπο σε διεθνείς, εθνικές, επαρχιακές, δημοτικές και κοινοτικές οδούς, καθώς και σε εγκαταλελειμμένα τμήματα αυτών και σε σιδηροδρομικές γραμμές και εφόσον έχουν:

αα) Τα γήπεδα που υφίστανται κατά την 12η.11.1962, ημέρα δημοσίευσης του από 24.10.1962 βασιλικού διατάγματος (Δ’ 142), ελάχιστο πρόσωπο: δέκα (10) μέτρα, ελάχιστο βάθος: δεκαπέντε (15) μέτρα, ελάχιστο εμβαδόν: επτακόσια πενήντα 750 τ.μ.,

αβ) υφίστανται κατά την 12η.9.1964, ημέρα έναρξης ισχύος του από 21.7.1964 βασιλικού διατάγματος (Δ’ 141), ελάχιστο πρόσωπο: είκοσι (20) μέτρα, ελάχιστο βάθος: τριάντα πέντε (35) μέτρα, ελάχιστο εμβαδόν 1.200 τ.μ.,

β) έχουν πρόσωπο σε εθνική, επαρχιακή, ή δημοτική οδό εφόσον υφίστανται κατά την 17η.10.1978, ημέρα έναρξης ισχύος του από 6.10.1978 προεδρικού διατάγματος (Δ’ 538), και έχουν ελάχιστο πρόσωπο: είκοσι πέντε (25) μ., ελάχιστο βάθος: σαράντα (40) μ. και ελάχιστο εμβαδόν δύο χιλιάδες (2.000) τ.μ.,

γ) έχουν πρόσωπο σε εθνική, επαρχιακή, ή δημοτική οδό, εφόσον υφίστανται κατά την 17η.10.1978, και έχουν ελάχιστο πρόσωπο: είκοσι πέντε (25) μ., ελάχιστο βάθος: σαράντα (40) μ. και ελάχιστο εμβαδόν δύο χιλιάδες (2.000) τ.μ.,

δ) βρίσκονται εντός της ζώνης των πόλεων, κωμών και οικισμών και είχαν κατά την 24η.4.1977, ημέρα έναρξης ισχύος του από 5.4.1977 προεδρικού διατάγματος (Δ’ 133), και ελάχιστο εμβαδόν: δύο χιλιάδες (2.000) τ.μ.,

ε) είναι άρτια και οικοδομήσιμα και απομειούνται συνεπεία απαλλοτριώσεων ή διάνοιξης διεθνών, εθνικών ή επαρχιακών οδών, εφόσον μετά από την απομείωση αυτή έχουν τα όρια αρτιότητας και τις λοιπές προϋποθέσεις των γηπέδων της περ. δ’,

στ) σε περιπτώσεις αναδασμών, γήπεδα που δημιουργούνται και δίνονται σε δικαιούχους σε ανταλλαγή αρτίων και οικοδομήσιμων γηπέδων, εφόσον μετά από τον αναδασμό αυτόν έχουν τα όρια αρτιότητας και τις προϋποθέσεις των γηπέδων της περ. δ’, ζ) έχουν ελάχιστο εμβαδόν 4.000 τ.μ., όταν επ’ αυτών ανεγείρονται τουριστικές εγκαταστάσεις.».

Παράταση εκπόνησης «Σχεδίων Αστικής Προσβασιμότητας»

Παράταση της  προθεσμίας υποχρεωτικής εκπόνησης «Σχεδίων Αστικής Προσβασιμότητας» προβλέπει άλλη ρύθμιση η οποία ανφέρει ότι: «Στο άρθρο 126 του ν. 4819/2021 (Α’ 129), περί εξουσιοδοτήσεων, προστίθεται παρ. 1Α ως εξής:

«1Α. Με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας δύναται να παρατείνεται, ακόμη και με αναδρομική ισχύ, η προθεσμία υποχρεωτικής εκπόνησης «Σχεδίων Αστικής Προσβασιμότητας» της παρ. 10 του άρθρου 121.».

Παράταση διαμορφώσεων προσβασιμότητας για άτομα με αναπηρία

Για την υλοποίηση των απαραίτητων διαμορφώσεων προσβασιμότητας σε άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενα άτομα σε κτίρια η σχετική ρύθμιση που κατατέθηκε στη Βουλή, προβλέπει τα ακόλουθα: «Στο έβδομο εδάφιο της περ. α) της παρ. 10 του άρθρου 26 του ν. 4067/2012 (Α’ 79), τροποποιείται το πεδίο εφαρμογής της εξουσιοδοτήσεως, περί παρατάσεων προθεσμιών, και η περ. α) διαμορφώνεται ως εξής:

«α) Για την υλοποίηση των απαραίτητων διαμορφώσεων προσβασιμότητας σε άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενα άτομα των κτιρίων όπου στεγάζονται φορείς της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014, δημιουργείται από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ηλεκτρονική πλατφόρμα καταγραφής στοιχείων προσβασιμότητας. H ανάπτυξη, λειτουργία και συντήρηση της ανωτέρω ηλεκτρονικής πλατφόρμας ανατίθενται στο Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας. Τα επιμέρους σημεία αναφοράς για την εφαρμογή της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες και του Προαιρετικού Πρωτοκόλλου στη Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, που κυρώθηκαν με το άρθρο 1 του ν. 4074/2012 (Α’ 88), όπως αυτά ορίζονται στο άρθρο 71 του ν. 4488/2017 (Α’ 137), οφείλουν μέχρι την 30η.9.2021 να καταχωρίσουν στην ανωτέρω ηλεκτρονική πλατφόρμα καταγραφής προσβασιμότητας τα στοιχεία των κτιρίων, αρμοδιότητάς τους, στα οποία στεγάζονται οι φορείς της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014. Με την εμπρόθεσμη, κατά τα ανωτέρω, ολοκλήρωση της καταχώρισης των κτηρίων στην ηλεκτρονική πλατφόρμα καταγραφής προσβασιμότητας, αναστέλλονται αναδρομικά από την 1η.1.2021 και μέχρι την 31η.12.2022 οι κυρώσεις της παρ. 4. Μέχρι την προθεσμία του προηγούμενου εδαφίου πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί και οι απαραίτητες διαμορφώσεις των κτιρίων, ώστε οι λειτουργικοί χώροι τους να είναι προσπελάσιμοι από άτομα με αναπηρία ή εμποδιζόμενα άτομα. Για το ίδιο ως άνω χρονικό διάστημα αναστέλλεται και η υποχρέωση της παρ. 3 του άρθρου 59 του ν. 4495/2017 για τα εν λόγω κτίρια. Οι προθεσμίες του παρόντος άρθρου δύναται να παρατείνονται, ακόμη και με αναδρομική ισχύ, με απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Με όμοια απόφαση καθορίζονται οι τεχνικές λεπτομέρειες λειτουργίας της ηλεκτρονικής πλατφόρμας καταγραφής στοιχείων προσβασιμότητας, οι κατηγορίες και τα είδη των καταχωρούμενων δεδομένων των κτιρίων και ο τρόπος άντλησης και καταχώρισής τους, καθώς και κάθε άλλο ειδικότερο ζήτημα σχετικά με τα ανωτέρω.».

Παράταση υποχρέωσης μετεγκατάστασης ή απομάκρυνσης πρατηρίων

Η σχετική ρύθμιση που κατατέθηκε στη Βουλή, προβλέπει τα ακόλουθα: «Η προθεσμία του όγδοου εδαφίου της παρ. 3 του άρθρου 51 του ν. 4178/2013, περί αναστολής της υποχρέωσης μετεγκατάστασης ή απομάκρυνσης πρατηρίων, παρατείνεται, και η παρ. 3 διαμορφώνεται ως εξής:

«3. Κατά παρέκκλιση από κάθε άλλη γενική ή ειδική διάταξη και κανονιστική πράξη αναστέλλεται από τη δημοσίευση του παρόντος νόμου και για τρία (3) έτη η υποχρέωση μετεγκατάστασης ή απομάκρυνσης κτιρίου ή εγκατάστασης με νόμιμη χρήση, κατόπιν αδείας που εκδόθηκε στο παρελθόν, που επιβλήθηκε για λόγους αλλαγής των προβλεπόμενων χρήσεων γης της περιοχής. Ειδικά στις περιπτώσεις έγκρισης Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων που εκδόθηκαν μεταγενεστέρως των ειδικών διατάξεων Ζ.Ο.Ε. και προβλέπουν τη διατήρηση των συγκεκριμένων χρήσεων η ως άνω αναστολή ισχύει για πέντε (5) χρόνια. Σε κάθε περίπτωση εντός ενός (1) έτους από τη δημοσίευση του παρόντος θα πρέπει να τροποποιηθούν οι προβλεπόμενες χρήσεις των Ζ.Ο.Ε. ώστε να εναρμονιστούν με τις προβλέψεις του Γ.Π.Σ. Στις ανωτέρω περιπτώσεις επιτρέπεται εντός της αποκλειστικής προθεσμίας των τριών (3) ετών ο εκσυγχρονισμός και η κτιριακή τους επέκταση, με τους όρους δόμησης που ίσχυαν κατά τον χρόνο έκδοσης της άδειας ή χορήγησης της έγκρισης παράκλησης, μετά από έγκριση του αρμόδιου για τη λειτουργικότητα φορέα, καθώς και εργασίες συντήρησης, επισκευής, ενεργειακής αναβάθμισης και διαρρυθμίσεων των κτηρίων, που αποσκοπούν στη βελτίωση των επιπτώσεων στο περιβάλλον, τη λειτουργική τους αναβάθμιση, την ασφάλεια και την υγιεινή των διαβιούντων και εργαζομένων σε αυτά. Η επέκταση των εγκαταστάσεων πραγματοποιείται μέσα στο γήπεδο όπου λειτουργεί η εγκατάσταση ή σε όμορό του, ανεξαρτήτως του χρόνου κτήσης του όμορου γηπέδου. Η προθεσμία του εδαφίου α’ παρατείνεται μέχρι τις 8.8.2019 για την υποχρέωση μετεγκατάστασης ή απομάκρυνσης κτηρίου ή εγκατάστασης. Στην περίοδο αυτή μπορούν να εκτελούνται οι δραστηριότητες του εδαφίου γ’, πλην της κτηριακής επέκτασης. Η αναστολή της υποχρέωσης μετεγκατάστασης ή απομάκρυνσης πρατηρίων καυσίμων, υγραερίου, φυσικού αερίου και των συνοδών χρήσεων αυτών με νόμιμη χρήση, κατόπιν αδείας που εκδόθηκε στο παρελθόν, που επιβλήθηκε για λόγους αλλαγής των προβλεπόμενων χρήσεων γης της περιοχής του εδαφίου α’ παρατείνεται μέχρι την έγκριση τοπικού ή ειδικού χωρικού σχεδίου του ν. 4447/2016 (Α’ 241) και σε κάθε περίπτωση όχι πέραν της 31ης Δεκεμβρίου 2024. Στην περίοδο αυτή μπορούν να εκτελούνται οι δραστηριότητες του εδαφίου γ’, πλην της κτιριακής επέκτασης.».

Παράταση για αυθαίρετα μέσα στο Δέλτα του Έβρου

Παρατείνεται κατά ένα έτος έως το τέλος του 2023 η περίδοος διατήρησης για αυθαίρετα μέσα στο Δέλτα του Έβρου, μέχρι να ολοκληρωθεί το πλαίσιο προστασίας της περιοχής.

Η σχετική ρύθμιση που κατατέθηκε στη Βουλή αναφέρει τα ακόλουθα: «Η προθεσμία του πρώτου εδαφίου της παρ. 4 του άρθρου 122 του ν. 4495/2017, περί έκδοσης προεδρικού διατάγματος για την προστασία της περιοχής του Δέλτα Έβρου, παρατείνεται από τη λήξη της, και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής: «4. Οι κείμενες στο Δέλτα του Έβρου αυθαίρετες κατασκευές υπάγονται στις διατάξεις του παρόντος νόμου, κατά παρέκκλιση των περιπτώσεων ιγ’ και στ’ της παραγράφου 2 του άρθρου 89, μετά την αποτύπωση τους σε προβολικό σύστημα ΕΣΓΑ 87 και την καταγραφή της χρήσης τους από το οικείο Δασαρχείο και εφόσον είναι σύμφωνες με το ειδικότερο περιεχόμενο και τους όρους του προεδρικού διατάγματος για την προστασία της περιοχής, το οποίο εκδίδεται κατά τη διαδικασία του ν. 1650/1986, όπως ισχύει, μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2023. Έως την έκδοση του προεδρικού διατάγματος αναστέλλεται η είσπραξη και η επιβολή κάθε κύρωσης ως και η ισχύς διοικητικών πράξεων κατεδάφισης που τυχόν έχουν εκδοθεί κατ’ εφαρμογή της κείμενης νομοθεσίας. Οι ως άνω κυρώσεις και μέτρα επιβάλλονται μετά την έκδοση του προεδρικού διατάγματος ως προς τις μη δυνάμενες να υπαχθούν στις διατάξεις του παρόντος κατασκευές, λόγω ασυμβατότητάς τους με το ειδικό καθεστώς προστασίας της περιοχής, όπως αυτό θα έχει καθορισθεί από το παραπάνω προεδρικό διάταγμα.».

Παράταση έγκρισης, αναθεώρησης ή τροποποίησης ΓΠΣ και ΣΧΟΑΠ

Παρατείνεται η προθεσμία ολοκλήρωσης εκκρεμών διαδικασιών έγκρισης, αναθεώρησης ή τροποποίησης Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων ή Σχεδίων Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτής Πόλης. Η σχετική ρύθμιση που κατατέθηκε στη Βουλή αναφέρει τα ακόλουθα:

Η προθεσμία του τελευταίου εδαφίου της παρ. 5α του άρθρου 5 του π.δ. 90/2018 (Α’ 162), περί ολοκλήρωσης εκκρεμών διαδικασιών έγκρισης, αναθεώρησης ή τροποποίησης Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων ή Σχεδίων Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτής Πόλης, παρατείνεται, και η παρ. 5α διαμορφώνεται ως εξής:

«5α. Η αναθεώρηση και τροποποίηση Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων (Γ.Π.Σ.) ή Σχεδίων Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτής Πόλης (ΣΧΟΟΑΠ) που εγκρίθηκαν κατ’ εφαρμογή του ν. 2508/1997, γίνεται σύμφωνα με το άρθρο 7 του ν. 4447/2016 (Α’ 241). Εκκρεμείς διαδικασίες έγκρισης, αναθεώρησης ή τροποποίησης Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων ή Σχεδίων Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτής Πόλης μπορεί να συνεχίζονται και να εγκρίνονται σύμφωνα με τα άρθρα 4 και 5 του ν. 2508/1997 (Α’ 124). Εκκρεμείς διαδικασίες έγκρισης, αναθεώρησης ή τροποποίησης για τις οποίες έχει εγκριθεί από το οικείο Δημοτικό Συμβούλιο η Α’ Φάση της κύριας μελέτης, ανεξαρτήτως του χρόνου έγκρισής της, συνεχίζονται και ολοκληρώνονται υποχρεωτικώς με την έκδοση της σχετικής πράξης έγκρισης έως την 30ή.6.2023.».

Οι προθεσμίες του τρίτου εδαφίου της παρ. 15 του άρθρου 51 του ν. 4178/2013 (Α’ 174), περί ολοκλήρωσης των Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων, παρατείνονται, και η παρ. 15 διαμορφώνεται ως εξής:

«15. Από τη δημοσίευση του παρόντος οι χρήσεις γης που ορίζονται κατά τις ειδικές διατάξεις των Γ.Π.Σ., που εγκρίθηκαν πριν τη δημοσίευση του ν. 2508/1997 (Α’ 124), είναι δεσμευτικές για τη διοίκηση μόνο στην περίπτωση που κατόπιν αυτών εγκρίθηκαν πολεοδομικές μελέτες αναθεώρησης ή ένταξης, σύμφωνα με το Γ.Π.Σ.. Σε κάθε περίπτωση, εντός προθεσμίας ενός (1) έτους από την έναρξη ισχύος του παρόντος κινείται η διαδικασία αναθεώρησης των συγκεκριμένων Γ.Π.Σ., κατόπιν απόφασης του αρμόδιου Δημοτικού Συμβουλίου ή άλλου αρμόδιου οργάνου κατά τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις. Η ως άνω αναθεώρηση του Γ.Π.Σ. θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως τις 30.6.2023, διαφορετικά από 1ης.7.2023 εφαρμόζονται αυτοδικαίως δεσμευτικά οι διατάξεις των ως άνω Γ.Π.Σ.. Οι προϋποθέσεις του προηγούμενου εδαφίου ισχύουν και για τις περιπτώσεις όπου έχει κινηθεί η διαδικασία αναθεώρησης κατά τα ανωτέρω.».

Παραχώρηση οικοπέδων στο Δήμο Παύλου Μελά

Παρατείνεται κατά δύο έτη η προθεσμία για παραχώρηση οικοπέδων άρτιων στο Δήμο Παύλου Μελά. Η σχετική ρύθμιση αναφέρει τα ακόλουθα:

Η προθεσμία του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 95 του ν. 4864/2021 (Α’ 237), περί παραχώρησης εκτάσεων, παρατείνεται από τη λήξη της, το τελευταίο εδάφιο της ίδιας παραγράφου προσαρμόζεται αναλόγως και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:

«1. Δύναται, ύστερα από αίτηση δημοτών ή κατοίκων του Δήμου Παύλου Μελά της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, που υποβάλλεται στον δήμο μέσα σε αποκλειστική προθεσμία δύο (2) ετών από την έναρξη ισχύος του παρόντος, να παραχωρηθεί σε αυτούς με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου έκταση ενός αρτίου οικοπέδου υπό τις κάτωθι προϋποθέσεις:

α) Κατέχουν αποδεδειγμένα αδιαλείπτως, συνυπολογιζόμενου του χρόνου του δικαιοπαρόχου κατά την τελευταία εικοσαετία και έως την έναρξη ισχύος του παρόντος, έκταση κυριότητας του Δήμου Παύλου Μελά, στην οποία έχει ανεγερθεί κτίσμα προ της 28ης.7.2011, για χρήση αποκλειστικά κύριας κατοικίας,

β) Τα κτίσματα που έχουν ανεγερθεί έχουν υπαχθεί από τον κάτοχο έως την υποβολή της αίτησης στις διατάξεις του ν. 4495/2017 (Α’ 167) ή προγενέστερου νόμου περί τακτοποίησης αυθαιρέτων.

γ) Η παραχώρηση γίνεται με κριτήριο την πολεοδομική τακτοποίηση του οικείου δήμου και τον ορθολογικό πολεοδομικό σχεδιασμό της περιοχής προς εξασφάλιση της λειτουργικότητας των οικισμών, μετά από αιτιολογημένη απόφαση του οικείου δημοτικού συμβουλίου.

Για τα οικόπεδα στα οποία δεν έχει κυρωθεί η πράξη εφαρμογής σχεδίου, η ανωτέρω διετής προθεσμία υποβολής της αίτησης άρχεται από την κύρωση της πράξης εφαρμογής του σχεδίου.».

Τέλη στάθμευσης ηλεκτροκίνητων οχημάτων

Η σχετικ΄βη ρύθμιση προβλέπει ότι: «Η προθεσμία του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 4710/2020 (Α’ 142), περί απαλλαγής από την καταβολή τέλους στάθμευσης, παρατείνεται, και η παρ. 1 διαμορφώνεται ως εξής:

«1. Από την 1η.1.2021 έως την 31η.12.2024, εντός των διοικητικών ορίων των ΟΤΑ Α’ βαθμού όπου υπάρχουν θέσεις ελεγχόμενης στάθμευσης με πληρωμή, τα Η/Ο μηδενικών ή χαμηλών ρύπων έως 50 γρ. 02/χλμ. απαλλάσσονται από την καταβολή τέλους στάθμευσης. Οι περιορισμοί ως προς τη διάρκεια της στάθμευσης συνεχίζουν να ισχύουν και για Η/Ο μηδενικών ή χαμηλών ρύπων έως 50γρ 02/χλμ.».

Αυθαίρετες κτηνοτροφικές μονάδες

Παρατείνεται η προθεσμία νομιμοποίησης αυθαίρετων κτηνοτροφικών μονάδων για ένα χρόνο

Ξεκινά σήμερα 5 Οκτωβρίου 2022 η επίσημη λειτουργία της ηλεκτρονικής πλατφόρμας για την υποβολή αιτήσεων τακτοποίησης κτιρίων κατοικίας, «που βρίσκονται σε οικιστικές πυκνώσεις, δάση και δασικές εκτάσεις», με παράβολο 250 ευρώ, βεβαίωση μηχανικού και ορισμένα δικαιολογητικά, προκειμένου να τεθούν άμεσα σε «καθεστώς ειδικής προστασίας», με προοπτική νομιμοποίησης, εφόσον συγκεντρώνουν τις προϋποθέσεις, μετά την κύρωση των Δασικών Χαρτών.

 Το ΥΠΕΝ ανακοίνωσε ότι «ξεκινά στις 5 Οκτωβρίου 2022 η επίσημη λειτουργία της ηλεκτρονικής πλατφόρμας υποβολής αίτησης υπαγωγής στις ευνοϊκές ρυθμίσεις του κεφαλαίου ΣΤ’ ΟΙΚΙΣΤΙΚΕΣ ΠΥΚΝΩΣΕΙΣ του ν.4685/2020 (άρθρα 50-55), η οποία αναπτύχθηκε σε συνεργασία του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με τον φορέα Ελληνικό Κτηματολόγιο. Η καταληκτική ημερομηνία υποβολής αιτημάτων έχει οριστεί η 31η Δεκεμβρίου 2022». Στο μεταξύ έχει θεσμοθετηθεί εξάμηνη λειτουργία της πλατφόρμας και είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα δοθεί παράταση.

Εκτός σοβαρού απροόπτου ανοίγει  λοιπόν από σήμερα 5 Οκτωβρίου 2022 η πλατφόρμα των αιτήσεων,  για την οποία έχει αναρτηθεί στη σελίδα του Κτηματολογίου εδώ και καιρό σχετική ανακοίνωση, σύμφωνα με την οποία: «το Ελληνικό Κτηματολόγιο έχει δημιουργήσει διαδικτυακή πλατφόρμα για την υποβολή ηλεκτρονικού αιτήματος υπαγωγής στις διατάξεις του άρθρου 55 του ν. 4685/2020, η οποία θα ενεργοποιηθεί σύντομα».

Οι ιδιοκτήτες δασικών αυθαιρέτων καλούνται να υποβάλλουν οικειοθελώς αίτηση καταγραφής της ιδιοκτησίας τους, προκειμένου να τεθούν σε καθεστώς ειδικής προστασίας, το οποίο έχει θεσμοθετηθεί με τον πολεοδομικό χωροταξικό πολεοδομικό νόμο του ΥΠΕΝ (άρθρο 55 του νόμου 4685/2020) και ισχύει για κτίρια κατοικίας, «που βρίσκονται σε οικιστικές πυκνώσεις, δάση και δασικές εκτάσεις» -εκτός συγκεκριμένων εξαιρέσεων-και μέχρι με την οριστική και τελεσίδικη κατάληξη, του ανοιχτού θέματος των Δασικών Χαρτών.

Το ΥΠΕΝ σημείωσε στην ανακοίνωση του ότι: «Σύμφωνα με  τις ευνοϊκές ρυθμίσεις του κεφαλαίου ΣΤ’ ΟΙΚΙΣΤΙΚΕΣ ΠΥΚΝΩΣΕΙΣ του ν.4685/2020 (άρθρα 50-55)  οι κάτοχοι κτηρίων οικιστικής χρήσης σε εκτάσεις δασικού χαρακτήρα, που εμφανίζουν λειτουργική ενότητα, έχουν τη δυνατότητα να υπαχθούν στις ρυθμίσεις των οικιστικών πυκνώσεων και να τακτοποιήσουν τις δομημένες επιφάνειες ιδιοκτησίας τους για 30 χρόνια. Κατόπιν της υποβολής αίτησης υπαγωγής στις παραπάνω ρυθμίσεις, η οποία, συνοδεύεται από παράβολο των 250€, παγώνουν οι διοικητικές πράξεις προστίμων και κατεδαφίσεων».

Η λειτουργία και η διαδικασία υποβολής αιτήσεων στην πλατφόρμα, καθώς και τα απαιτούμενα δικαιολογητικά αναφέρονται στην ΚΥΑ ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/68161/3775/21 (Β΄3253) με τίτλο «Όροι και προδιαγραφές λειτουργίας διαδικτυακής πλατφόρμας της παρ. 1 του άρθρου 52 του ν. 4685/ 2020».

1.Ποιοι έχουν δικαίωμα αίτησης;

-Δικαίωμα για να υποβάλουν την αίτηση, έχουν όλοι οι ιδιοκτήτες που συγκεντρώνουν τους όρους και τις προϋποθέσεις της νομοθεσίας. Πρώτοι και με αυξημένες προϋποθέσεις είναι οι χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων, οι ιδιοκτησίες των οποίων έχουν καταγραφεί στις λεγόμενες “οικιστικές πυκνότητες”, δηλαδή σε διαμορφωμένους οικισμούς που περιγράφονται με ιώδες χρώμα στους Δασικούς Χάρτες, σε όλες τις περιοχές της χώρας. Δικαίωμα για να υποβάλουν την αίτηση, σύμφωνα με τη σχετική απόφαση «έχουν και όσοι ενδιαφερόμενοι έχουν υποβάλει αίτηση διόρθωσης προδήλου σφάλματος του δασικού χάρτη, αντιρρήσεις, αίτηση ακυρώσεως ή οποιοδήποτε άλλο διοικητικό ή ένδικο βοήθημα, με το οποίο αμφισβητούν ότι η ιδιοκτησία τους έχει δασικό χαρακτήρα».

2.Τι πετυχαίνουν οι ιδιοκτήτες με την υποβολή της αίτησης;

-Η υπαγωγή δασικού αυθαιρέτου σε διαδικασία τακτοποίησης αφορά στα κτίρια κατοικίας. Με την υποβολή της αίτησης και εφόσον αυτή συμπληρώνει τους όρους και τις προϋποθέσεις να γίνει δεκτή, οι ιδιοκτήτες σε γενικές γραμμές σύμφωνα με το καθεστώς προστασίας του πολεοδομικού χωροταξικού νόμου, (άρθρο 55 του νόμου 4685/2020)  θα πετυχαίνουν για το δασικό αυθαίρετο τους:

-Εξαίρεση από την κατεδάφιση,

-Διαγραφή καταλογισμένων προστίμων

«Πάγωμα» νέων προστίμων

-Συμψηφισμό προστίμων, σε περιπτώσεις τακτοποιημένων αυθαιρέτων

Και εφόσον κατά την τελική έκβαση του Δασικού Χάρτη  το ακίνητο τους εξαιρεθεί ή επιβεβαιωθεί ότι δεν είναι δασικό θα πετυχαίνουν:

-Οριστική νομιμοποίηση αλλά και

-Επιστροφή των τελών και προστίμων που έχουν καταβάλλει από το κράτος.

Ειδικότερα  η νομοθεσία (παράγραφο 4 του άρθρου 52 του ν.4685/2020) προβλέπει ότι: « Η υποβολή του αιτήματος έχει ως συνέπεια την άμεση αναστολή των τυχόν επιβληθεισών διοικητικών κυρώσεων και τη μη επιβολή νέων, σε σχέση με την κατοικία και τις συνοδεύουσες αυτήν κατασκευές, συμπεριλαμβανομένης της προσωρινής εξαίρεσης από την κατεδάφιση αυτής, μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας του άρθρου 55. Η παραπάνω αναστολή και προσωρινή εξαίρεση από την κατεδάφιση δεν ισχύει για κτίρια και κατασκευές της παραγράφου 4 του άρθρου 51 ή σε περίπτωση που, με αιτιολογημένη κρίση της αρμόδιας αρχής, κρίνεται επιβεβλημένη η άμεση κατεδάφιση της κατοικίας για λόγους αποτροπής άμεσου κινδύνου στη ζωή ή την περιουσία ή το περιβάλλον».

3.Θα εγκρίνονται όλες οι αιτήσεις;

-Όχι. Η  υποβολή της αίτησης θα γίνεται στη  ψηφιακή πλατφόρμα του Κτηματολογίου και  θα παραλαμβάνεται διαδικτυακά ταυτοχρόνως και από το Δασαρχείο. Ο ιδιοκτήτης θα μαθαίνει την έγκριση της αίτησης του, με ηλεκτρονικό μήνυμα, εντός διμήνου από την υποβολή της αίτησης. Η έγκριση η απόρριψη της αίτησης θα γίνεται σύμφωνα με τους  όρους και προϋποθέσεις, που έχει καθορίσει  το νομοθετικό πλαίσιο, το οποίο  προβλέπει συγκεκριμένες εξαιρέσεις, που αποκλείονται από το καθεστώς προστασίας, ιδίως για δασικά αυθαίρετα που βρίσκονται σε διακεκριμένες περιοχές προστασίας.

4.Ποιοι εξαιρούνται και δεν έχουν δικαίωμα να υποβάλλουν αίτηση;

-Εξαιρούνται και δεν έχουν δικαίωμα να υποβάλλουν αίτηση, ή αν υποβάλλουν θα απορριθφθεί όσοι δεν έχουν τις προϋποθέσεις για να τακτοποιηθεί κατοικία εντός δασικής έκτασης οι οποίες είναι:

-Η χρήση του κτιρίου να είναι κατοικία, ενώ επιτρέπονται και τα παραρτήματα αυτής.

-Η κατοικία να έχει ανεγερθεί μέχρι τις 27 Ιουλίου 2011.

-Η κατοικία και οι λοιπές κατασκευές (δεξαμενές, παραρτήματα κλπ) να μη βρίσκονται σε περιοχές του δικτύου Natura 2000, σε υγροτόπους που προστατεύονται σύμφωνα με τη συνθήκη Ramsar και σε άλλες προστατευόμενες περιοχές.

-Σε περίπτωση που το ακίνητο έχει πρόσωπο σε δρόμο, να μη βρίσκεται το κτίσμα και οι λοιπές κατασκευές εντός ζώνης διάστασης ποσοστού πενήντα τοις εκατό (50%) των οριζόμενων από τη νομοθεσία περί μέτρων για την ασφάλεια της υπεραστικής συγκοινωνίας απαλλοτρίωσης των διεθνών, εθνικών, επαρχιακών ή δημοτικών ή κοινοτικών οδών. Εξαιρούνται αυθαίρετα για τα οποία έχει χορηγηθεί νομίμως οικοδομική άδεια, σε μικρότερη απόσταση από τα οριζόμενα στην παρούσα περίπτωση, καθώς και αυθαίρετες κατοικίες που χρησιμοποιούνται ως τουριστικά καταλύματα από τον ΕΟΤ και βρίσκονται σε επαφή με τα όρια δημοτικών ή κοινοτικών οδών, σε απόσταση μικρότερη από τα οριζόμενα στην παρούσα αλλά σε κάθε περίπτωση εκτός των ορίων απαλλοτρίωσης και με την προϋπόθεση ότι λειτουργούσαν και είχε χορηγηθεί άδεια λειτουργίας από τον Ε.Ο.Τ. πριν από τις 28.7.2011.

-Να μη βρίσκεται σε δημόσιο κτήμα.

-Να είναι εκτός αιγιαλού και παλαιού αιγιαλού. Επιτρέπεται η τακτοποίηση κατοικιών και λοιπών αυθαίρετων εγκαταστάσεων τους που βρίσκονται εντός του παλαιού αιγιαλού, εφόσον έχουν νομίμως εμπράγματα δικαιώματα που προϋφίστανται της σχετικής οριοθέτησης του παλαιού αιγιαλού.

-Να μη βρίσκεται εντός ζώνη παραλίας. Εξαιρούνται οι περιπτώσεις που δεν έχει συντελεστεί η απαλλοτρίωση και οι αυθαίρετες κατασκευές ή χρήσεις προϋφίστανται της σχετικής οριοθέτησης της ζώνης.

-Να μην κτίστηκε σε ρέμα, κρίσιμη παράκτια ζώνη ή προστατευόμενη περιοχή, αν απαγορευόταν η εκτέλεση κάθε οικοδομικής εργασίας κατά το χρόνο εκτέλεσης της αυθαίρετης.

-Στην περίπτωση οριοθετημένων ρεμάτων ή όπου υπάρχει προσωρινή οριογραμμή, απαγορεύεται η υπαγωγή εντός της περιοχής που περικλείεται από τις οριογραμμές του ρέματος. Στην περίπτωση αυθαίρετης κατασκευής, η οποία βρίσκεται μεταξύ της οριογραμμής και της οικοδομικής γραμμής, εφαρμόζεται συντελεστής επιβάρυνσης.

-Στην περίπτωση μη οριοθετημένων ρεμάτων ή έλλειψης προσωρινών οριογραμμών, θεωρούνται ως προσωρινές οριογραμμές αποκλειστικά για την εφαρμογή του παρόντος κατά περίπτωση οι εξής:

α) στα μικρά ρέματα με έκταση λεκάνης απορροής μικρότερης ή ίσης του ενός (1) τετραγωνικού χιλιομέτρου (τ.χ.), όταν βρίσκονται εκτός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, ή μικρότερης ή ίσης του μισού (0,50) τ.χ., όταν βρίσκονται εντός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, οι οριογραμμές συμπίπτουν με τις γραμμές όχθης,

β) στα μεσαία ρέματα με έκταση λεκάνης απορροής μικρότερης ή ίσης των δέκα (10) τ.χ., όταν βρίσκονται εκτός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, ή μικρότερης ή ίσης των πέντε (5) τ.χ., όταν βρίσκονται εντός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, γραμμή είκοσι (20) μέτρων εκατέρωθεν της βαθιάς γραμμής του ρέματος,

γ) στα μεγάλα ρέματα με έκταση λεκάνης απορροής μεγαλύτερης των δέκα (10) τ.χ., όταν βρίσκονται εκτός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, ή μεγαλύτερης των πέντε (5) τ.χ., όταν βρίσκονται εντός ορίων οικισμών ή σχεδίων πόλεως, γραμμή πενήντα (50) μέτρων εκατέρωθεν της βαθιάς γραμμής του ρέματος.

-Να μην είναι σε αρχαιολογικό χώρο Ζώνης Α, εξαιρουμένων των αυθαιρέτων κατασκευών που πραγματοποιήθηκαν πριν την κήρυξη της αρχαιολογικής ζώνης εφόσον δεν απαγορευόταν η δόμηση,

-Να μην είναι σε αρχαιολογικό χώρο εκτός Ζώνης Α, εκτός αν δεν απαγορευόταν η εκτέλεση οικοδομικών εργασιών κατά το χρόνο εκτέλεσης της αυθαίρετης κατασκευής ή εγκατάστασης της αυθαίρετης χρήσης.

-Να μην είναι σε ιστορικό τόπο, ιστορικό διατηρητέο οικισμό και περιοχή ιδιαίτερου φυσικού κάλλους εκτός αν δεν απαγορευόταν η εκτέλεση οικοδομικών εργασιών κατά το χρόνο εκτέλεσης της αυθαίρετης κατασκευής

-Να μην είναι σε κηρυγμένο διατηρητέο κτίριοή σε κτίριο που είναι μνημείο.

-Το κτίριο να μην είναι χαρακτηρισμένο ως επικινδύνως ετοιμόρροπο.

-Το κτίσμα να μην υπερβαίνει το ύψος της κορυφογραμμής.

-Να είναι το κτίσμα εντός απόστασης μικρότερης ή ίσης των είκοσι πέντε (25) μέτρων εφόσον πρόκειται για γραμμή μεταφοράς υψηλής τάσης.

-Να μη βρίσκεται το κτίσμα σε περιοχές που υπόκεινται σε περιορισμούς για την προστασία εναέριας κυκλοφορίας, εκτός αν συνοδεύεται από σχετική έγκριση της υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας.

-Η κατοικία και οι λοιπές κατασκευές δεν πρέπει να είναι εντός περιοχών που είναι υποχρεωτικώς αναδασωτέες λόγω πυρκαγιάς, εξαιρούνται όσα έχουν ανεγερθεί πριν την κήρυξη της αναδάσωσης.

-Δεν τακτοποιούνται κτίρια ή συνοδεύουσες κατασκευές που η διατήρησή τους παρακωλύει την διαφυγή των πολιτών ή την πρόσβαση πυροσβεστικών οχημάτων σε περίπτωση πυρκαϊάς ή άλλου κινδύνου από φυσικά φαινόμενα.

5.Ποια είναι τα απαιτούμενα δικαιολογητικά;

α) Τα έγγραφα για την απόδειξη του εννόμου συμφέροντος (συμβόλαιο, κληρονομικό δικαίωμα κλπ).

β) Υπεύθυνη δήλωση ιδιοκτήτη, με την οποία ο ενδιαφερόμενος δηλώνει ότι τα υποβαλλόμενα στοιχεία είναι αληθή.

γ) Δήλωση μηχανικού υπογεγραμμένη.

δ) Κατά περίπτωση, την αίτηση διόρθωσης προδήλου σφάλματος του δασικού χάρτη, αντίρρησης, αιτήσεως ακύρωσης ή οποιουδήποτε άλλου διοικητικού ή ένδικου βοηθήματος, με το οποίο ο αιτών αμφισβητεί ότι η ιδιοκτησία του έχει δασικό ή χορτολιβαδικό χαρακτήρα, εφόσον υφίσταται.

ε) Το αποδεικτικό έκδοσης και πληρωμής του ηλεκτρονικού παραβόλου 250 ευρώ.

στ) Φωτοαντίγραφο αστυνομικής ταυτότητας/διαβατηρίου.

 6.Τι θα βεβαιώνει ο μηχανικός;

-Με τη δήλωση του μηχανικού βεβαιώνεται η περιγραφή της κατοικίας και των συνοδευουσών κατασκευών, εφόσον υπάρχουν καθώς και τα απαιτούμενα στοιχεία, ήτοι κάλυψη, δομημένη επιφάνεια και ύψος τους, καθώς και ότι δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις αποκλεισμού υπαγωγής σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.4685/2020.

Η  απόφαση των υφυπουργών ΠΕΝ και Ψηφιακής Διακυβέρνησης, που καθορίζει τους όρους και προδιαγραφές λειτουργίας της διαδικτυακής πλατ­φόρμας,  (σύμφωνα με την παρ. 1, του άρθρου 52 του ν. 4685/2020) ορίζει επίσης τη διαδικασία υποβολής της αίτησης και των απαιτούμενων δικαιολογητικών. Σχετικά με τη δήλωση μηχανικού αναφέρεται συγκεκριμένα ότι: «απαιτείται δήλωση μηχανικού υπογεγραμμένη με την οποία βεβαιώνεται η περιγραφή της κατοικίας και των συνοδευουσών κατασκευών εφόσον υπάρχουν καθώς και τα απαιτούμενα στοιχεία, ήτοι κάλυψη, δομημένη επι­φάνεια και ύψος τους, καθώς και ότι δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις αποκλεισμού υπαγωγής στη διάτα­ξη που περιγράφονται στην παρ. 3 του άρθρου 51 ν. 4685/2020» που εξαιρούνται από τη διαδικασία υπαγωγής σε τακτοποίηση δασικού αυθαιρέτου».

7.Τι επακολουθεί μετά την υποβολή της αίτησης;

-Η αίτηση υπαγωγής σε τακτοποίηση μέσω της νέας πλατφόρμας εξασφαλίζει στους ιδιοκτήτες  να υπαχθούν στις προστατευτικές διατάξεις του άρθρου 55 του νόμου 4685/2020, οι οποίες για μετά την υποβολή της αίτησης  συγκεκριμένα προβλέπουν ότι:

-Εντός έξι (6) μηνών από την έκδοση του προεδρικού διατάγματος άρθρου 54 οι ενδιαφερόμενοι συμπληρώνουν την αίτηση υπαγωγής στις διατάξεις του παρόντος με τα δικαιολογητικά που ορίζονται στο προεδρικό διάταγμα. Μετά την πάροδο της προθεσμίας αυτής αίρεται αυτοδικαίως η αναστολή που προβλέπεται στην παράγραφο 4 του άρθρου 52 για τα ακίνητα, ως προς τα οποία δεν συμπληρώθηκε η αίτηση υπαγωγής.

-Εντός δύο (2) μηνών από τη συμπλήρωση των παραπάνω δικαιολογητικών γνωστοποιείται στον ενδιαφερόμενο η αποδοχή ή απόρριψη του αιτήματος. Κατά της απορριπτικής απόφασης είναι δυνατή η άσκηση προσφυγής ενώπιον του κατά τόπον αρμοδίου Διοικητικού Πρωτοδικείου. Η προσφυγή δεν παρατείνει την αναστολή που προβλέπεται στην παράγραφο 4 του άρθρου 52, η οποία λήγει αυτοδικαίως με την έκδοση της απορριπτικής απόφασης.

-Η γνωστοποίηση αποδοχής του αιτήματος υπαγωγής συνοδεύεται από τον υπολογισμό του καταβλητέου ειδικού προστίμου. Το πρόστιμο αποδίδεται στο Πράσινο Ταμείο.

-Σε περίπτωση που προκύπτει, μετά από διόρθωση προδήλου σφάλματος, αποδοχή αντιρρήσεων και κύρωση του δασικού χάρτη κατά τη διαδικασία του άρθρου 19 του ν. 3889/2010 (Α’ 182), ακύρωση του χάρτη με δικαστική απόφαση ή αναμόρφωση του δασικού χάρτη, ότι η υπαχθείσα κατοικία βρίσκεται επί ακινήτου που δεν διέπεται από τη δασική νομοθεσία, η υπαγωγή αυτή αίρεται και επιστρέφονται στον ενδιαφερόμενο τα παράβολα και πρόστιμα που έχει τυχόν καταβάλει. Το ίδιο ισχύει και εάν η παραπάνω διαπίστωση γίνει σε οποιοδήποτε προγενέστερο στάδιο της υπαγωγής.

-Εάν η υπαγωγή του παρόντος αφορά σε ακίνητο, το οποίο είχε ήδη τακτοποιηθεί, δυνάμει των διατάξεων του  άρθρου 24 του ν. 4014/2011 (Α’ 209), του άρθρου 8 του ν. 4178/2013 (Α’ 174) και του άρθρου 97  του ν. 4495/2017 (Α’ 167), τυχόν πρόστιμα που είχαν καταβληθεί με βάση τις ανωτέρω διατάξεις συμψηφίζονται με το ειδικό πρόστιμο της παραγράφου 3″.

8.Τι θα ισχύσει για τα ακίνητα που θα ενταχθούν σε καθεστώς νομιμοποίησης;

-Για την υποβολή της αίτησης στη νέα ψηφιακή πλατφόρμα απαιτείται έκδοση και πληρωμή, μέσω της ιστοσελίδας της Γ.Γ.Π.Σ. ηλεκτρονι­κού παραβόλου ύψους διακοσίων πενήντα (250) ευρώ. Σε περίπτωση, που το ακίνητο ανάλογα με την τελική έκβαση του Δασικού Χάρτη θα ενταχθεί σε καθεστώς νομιμοποίησης τότε θα κληθεί ο ιδιοκτήτης να πληρώσει το πρόστιμο νομιμοποίησης το οποίο θα υπολογίζεται με μαθηματικό τύπο, βάση της αξίας, της παλαιότητας, της επιφάνειας και της κατηγορίας του ακινήτου και θα αποδίδεται στο Πράσινο Ταμείο, προκειμένου να δημιουργηθεί «κουμπαράς» για περιβαλλοντικά έργα «δασικού ισοζυγίου», αναπλήρωσης των επιπτώσεων από την τακτοποίηση δασικών αυθαιρέτων.

9.Πώς θα γίνεται η αίτηση στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του Κτηματολογίου;

-Η αίτηση θα περιλαμβάνει τα παρακάτω στοιχεία:

α) Τα στοιχεία του υποβάλλοντος την αίτηση.

β) Η διεύθυνση μόνιμης κατοικίας ή διαμονής στην αλλοδαπή.

γ) Το είδος του επικαλούμενου δικαιώματος.

δ) Ο αριθμός πρωτοκόλλου της αίτησης διόρθωσης προδήλου σφάλματος του δασικού χάρτη, των αντιρρήσεων, της αιτήσεως ακύρωσης ή οποιουδήποτε άλλου διοικητικού ή ένδικου βοηθήματος, με το οποίο ο αιτών αμφισβητεί ότι η ιδιοκτησία του έχει δασικό χαρακτήρα ή εμπίπτει σε χορτολιβαδική έκταση, εφόσον υφίσταται.

ε) Περιγραφή της κατοικίας, στην οποία αφορά η αίτηση, και των κατασκευών που την συνοδεύουν, ως προς την κάλυψη, τη δομημένη επιφάνεια και το ύψος.

στ) Οι γεωγραφικές συντεταγμένες (σε ΕΓΣΑ 87), των κορυφών των ορίων του γεωτεμαχίου.

ζ) Τις γεωγραφικές συντεταγμένες (σε ΕΓΣΑ 87) των κορυφών του περιγράμματος της κατοικίας και των δευτερευουσών κατασκευών που την συνοδεύουν.

 10.Ποια είναι η διαδικασία υποβολής της ηλεκτρονικής αίτησης;

-Η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά μέσω της διαδικτυακής πλατφόρμας που τηρείται από το ν.π.δ.δ. «Ελληνικό Κτηματολόγιο». Η είσοδος στην πλατφόρμα πραγματοποιείται με τη χρήση κωδικών taxis.

-Για την υποβολή της αίτησης, συμπληρώνεται ειδική ηλεκτρονική φόρμα.

-Γίνεται ο γεωχωρικός εντοπισμός του γεωτεμαχίου.

-Στην περίπτωση που ο αναρτημένος δασικός χάρτης αφορά σε περιοχή που λειτουργεί κτηματολόγιο, θα υπάρχει δυνατότητα με καταχώριση του ΚΑΕΚ του γεωτεμαχίου, έκδοσης «ειδικού αποσπάσματος» που θα περιλαμβάνει το γεωτεμάχιο, σύμφωνα με τα στοιχεία του κτηματολογικού διαγράμματος, τα στοιχεία του οποίου θα χρησιμοποιούνται για τον εντοπισμό του γεωτεμαχίου και τον προσδιορισμό των συντεταγμένων των ορίων του.

-Γίνεται ο γεωχωρικός εντοπισμός του περιγράμματος της κατοικίας και των τυχόν συνοδευουσών κατασκευών εντός του γεωτεμαχίου.

-Για την ολοκλήρωση της αίτησης απαιτείται η πληρωμή ηλεκτρονικού παραβόλου ύψους διακοσίων πενήντα (250) ευρώ.

-Μετά την υποβολή της αίτησης, αποδίδεται αριθμός πρωτοκόλλου.

Ο Οδηγός υποβολής  της αίτησης 

Στο επίσημο κειμένου με τίτλο: «Οδηγός Ηλεκτρονικής Υποβολής Αιτήσεων Υπαγωγής στις διατάξεις του άρθρου 55 του ν. 4685/2020 (Οικιστικές Πυκνώσεις)», που ανάρτησε το Ελληνικό Κτηματολόγιο αναφέρονται:

-Όλες οι πληροφορίες, οι όροι και οι προϋποθέσεις για το ποιές ιδιοκτησίες έχουν δικαίωμα αίτησης και ποιές εξαιρούνται.

-Τα βασικά χαρακτηριστικά της  ψηφιακής εφαρμογής για τις αιτήσεις.

-Γενική περιγραφή της διαδικασίας υποβολής των αρχικών αιτήσεων, μέσω της πλατφόρμας.

-Το περιεχόμενο και τα δικαιολογητικά. Και

-Όλα τα βήματα για την υποβολή της αίτησης, τα οποία είναι:

• Είσοδος στην εφαρμογή
• Αναλυτική περιγραφή ενότητας «Εισαγωγή- Μεταβολή Στοιχείων»
• Αναλυτική περιγραφή ενότητας «Αιτήσεις Οικιστικών Πυκνώσεων»
• Εισαγωγή πολυγώνων (γεωτεμάχιο-κτήριο)
• Υποβολή της αίτησης

Δείτε εδώ τον επίσημο οδηγό και σε εικόνες, όλα τα βήματα για την ηλεκτρονική υποβολή αίτησης υπαγωγής στις διατάξεις του άρθρου 55 του ν. 4685/2020 – Οικιστικές Πυκνώσεις